HopeScope Stories Behind White Coat – 3૯ / Maulik Nagar “Vichar”

આર્ટિફિશ્યલ ઇન્ટેલિજન્સ

“રઘુ, હવે તારા લેપટોપને બાજુ પર મૂક અને સૂઈ જા.”
“હા, મમ્મી આ પ્રોગ્રામમાં બગ આવ્યો છે તો મારે રિસોલ્વ કરવો પડશે. વર્ક ફ્રોમ હોમ મમ્મી, યુ સી.” રઘુની ભાષા ગુજરાતી હતી પણ છટા અંગ્રેજી હતી.
રઘુના પપ્પા ડૉ. દિનકર ચૌહાણે રઘુ નાનો હતો ત્યારથી જ એમના મોટાં ભાઈને ત્યાં અમેરિકા મોકલી દીધો હતો.
દિનકરભાઇનું માનવું એમ હતું કે ત્યાં અમેરિકામાં રહે તો છોકરાનું ભણતર અને ભવિષ્ય બંને સુધરી જાય.
દિનકરભાઇ પોતે જડબાના કૅન્સરના નિષ્ણાંત હતા. અને ગુજરાતની પ્રખ્યાત સરકારી હૉસ્પિટલના હેડ હતા.
ડૉ. દિનકર અનેક મેડિકલ સંસ્થાનોમાં પ્રમુખ અને ઉપપ્રમુખ તરીકેની કામગીરી પણ બજાવતા હતા.
સેવા કાર્યોમાં ડૉ. દિનકર હંમેશા આગળ પડતા જ હોય.
દીકરો રઘુ હંમેશા એમને અહિયાંથી કાયમ માટે અમેરિકા સ્થાયી થવા આગ્રહ કરતો હતો.
પરંતુ પાણીપુરી અને ભાજીપાઉંના શોખીન, ટૂંકમાં ખાવાપીવાના શોખીન ડૉ. દિનકર હંમેશા એવું કહીને ટાળી દેતા કે,
“હમણાં નહીં બેટા. રિટાયર્ડ થઇ જઈશ એટલે હું અને તારી મમ્મી બંને તારી સાથે અમેરિકા આવી જઈશું. ત્યાં સુધીમાં અમે તો દાદા-દાદી પણ બની ગયાં હોઈશું.”

હજી પણ રઘુની લાઈટ ઓલવાઈ ન હતી એટલે દિનકરભાઇ પોતે જ રઘુને સુવાનું કહેવા માટે ઊપર ગયાં.
આર્ટિફિશલ ઇન્ટેલિજન્સ નિષ્ણાંત રઘુની સ્ક્રીન પર પંદર-સોળ જેટલા સી.સી.ટી.વી કૅમેરા જોઈને એનાં પપ્પાને એનું કામ વિસ્તારથી જાણવાની ઉત્સુકતા થઇ.
રઘુ પણ પોતાનું કામ કરતો જાય અને મોઢામાં લેયઝ વેફરના બે-ચાર કટકા મૂકતો જાય અને પપ્પાને એનું કામ સમજાવતો જાય.
ડૉક્ટરની ઉચ્ચ ડિગ્રી અને અનેક પ્રચલિત સંસ્થાઓની ટોચની પદવીઓ હોવાં છતાંય ડૉ. દિનકારને માત્ર ઑડિઓ અને વિડીયો એ બે શબ્દ સિવાય બીજી કઈ ગતાગમ ના પડી.
ખેર, રઘુની ભારત આવવાનું કારણ એક મહીના બાદ એનાં લગ્ન હતાં.

“બેટા, એક કામ કરજે કાલે તું અને મમ્મી ડ્રાઇવર સાથે સીધા હૉસ્પિટલ આવી જજો. ત્યાંથી આપણે ખરીદી કરવા નીકળીશું.” ડૉ. દિનકરને આર્ટિફિશલ ઇન્ટેલિજન્સમાં કઈ ટપ્પો ન પડ્યો એટલે એમણે પણ રઘુને ઉંઘાડવાનો વ્યર્થ પ્રયત્ન કરવાનો માંડી વાળ્યો.

પંદરથી પણ વધારે વર્ષ બાદ ભારત આવેલા રઘુએ સરકારી હૉસ્પિટલની ગંદકી વિશે સાંભળ્યું તો હતું પરંતુ જોવામાં આજે પ્રથમ વખત આવ્યું હતું.
એની મમ્મીએ તો પહેલેથી જ એને માનસિક રીતે તૈયાર કરી દીધો હતો કે “બેટા, બધી જ ઇન્દ્રિયો બંધ કરીને સીધેસીધા પપ્પાની કૅબિનમાં ઘૂસી જજે.”
રઘુએ એનાં પ્રોગ્રૅમીંગના કમાન્ડની જેમ બધું જ માન્યું પરંતુ આંખ તે કઈ રીતે બંધ થાય!!!
ચારે બાજુ પાનની પિચકારીઓ અને લોકો આમ-તેમ થૂંકતા નજરે પડ્યાં.
મેડિકલનો વપરાયેલો સામાન ગમે ત્યાં પડેલો જોયો.
બેડ શીટ્સ, પિલો કવર બધું જ ગંદી હાલતમાં ગંદકી પર પડેલું જોયું.
લિફ્ટની જાળીનો બદલાયેલો લાલ કલર જોયો.
આ બધું જ જોતાં તરત જ એણે એનાં પપ્પાને કહ્યું કે “પપ્પા આવી ગંદકીમાં તો માણસ વધારે માંદો પડે!”
પપ્પાએ પણ મોળો જવાબ આપ્યો. “શું કરીએ બેટા જે છે તે આ જ છે! એટલે તો તને અહીંયાથી હંમેશા દૂર રાખવો હોય છે.”
રઘુની બધી જ ઇન્દ્રિયો હજી પણ શાંત જ હતી.
એકાદ-બે વાક્ય સિવાય એણે બોલવાનું ટાળ્યું.
આખીય ખરીદી એણે માત્ર ઇશારાથી જ કરી.
એનું મન ક્યાંક ભટકતું હતું.
ખરીદી પત્યાં બાદ અંતે એણે મૌન તોડ્યું.
“પપ્પા આઈ હૅવ વન સોલ્યુશન!” સેવાભાવી બાપના સેવાભાવી બેટાને જાણે કૈક તુક્કો સૂઝ્યો હોય એમ ચપટી મારી.

“અલ્યાં….આવું બધું અહીંયા ના થાય…કેટકેટલી પરમિશન અને કેટકેટલી માથાકૂટ..” રઘુના પ્રસ્તાવથી તો બાપા ભડક્યાં.
રઘુની મા જો આને, “આ સમાજ સુધારકને હોસ્પિટલમાં સી.સી.ટી.વી લગાવીને કંટ્રોલરૂમ જોડે કનેક્ટ કરવાં છે. જાણે એનાં બાપની હૉસ્પિટલ હોય એમ.”
રઘુની માએ તો બંને બાપ દીકરામાં કઈ દખલ ન દીધી.
પણ અંતે રઘુ પપ્પાને કન્વિન્સ કરવામાં સફળ થયો.
જો બેટા, તારી આટલી જીદ છે તો બનાવ તારો પ્રોગ્રામ આપણે કોઈ સારી સી.સી.ટી.વી કંપની સાથે વાતચીત કરીશું પરંતુ સરકારી હૉસ્પિટલમાં આવું શક્ય નથી. “આપણે પ્રયોગ પૂરતું મેડિકલ એસોસિએશનની મેઈન ઑફિસમાં લગાવીશું.”
“જો એમાં સફળ થઈશું તો આપણે આગળ મિનિસ્ટ્રીમાં વાત કરીશું.”
રધુ તો ખુશ થઇ ગયો.
એણે તો લગ્નની તૈયારીઓ મૂકી પડતી અને એનું કૅમેરાનું પ્રોગ્રૅમીંગ કરવા મંડી પડ્યો. અવેલેબલ ડેટા કલેક્ટ કરાવી લીધાં.
ઍલ્ગરિધમ સેટ કરવાનું ચાલુ કરી દીધું.
જો કે એણે એટલી બધી મહેનત કરવાની પણ ન હતી.
આવો પ્રોગ્રામ એણે અમેરિકાની એક કંપની માટે બનાવ્યો જ હતો.
માત્ર થોડાં ઘણાં જરૂરી ફેરફાર જ કરવાના હતા.

હાર્ડવેર અને સોફ્ટવેર લગભગ તૈયાર થઇ ગયાં.
ડૉ. દિનકર મેડિકલ એસોસિએશનના પ્રમુખ હોઈ એમણે વિશેષ પરવાનગીની જરૂર ન હતી.
મેડિકલ એસોસિએશનની ઑફિસના જૂના કૅમેરા ઉતરાવીને નવા હાઈ રિસોલ્યૂશન, સેન્સર ડિટેક્શન અને ૩૬૦º ફરે તેવાં કૅમેરાનું ઈન્સ્ટોલેશન ચાલુ થયું.
ઑટમૅટિક સિસ્ટમના પ્રથમ પ્રયોગમાં જ કમિટિના બધાં જ મેમ્બર્સ ખુશ થઇ ગયાં.
બધાંના મોંઢામાંથી એક જ શબ્દ નિકળ્યો, “વાહ!”
સેવાભાવી અને દીર્ઘદ્રષ્ટા ડૉ. દિનકરના આનંદનો પાર ન રહ્યો.
એણે હાજર બધાં જ કમિટિ મેમ્બર્સને જણાવ્યું કે આપણી આ સફળતા હેલ્થ મિનિસ્ટ્રિ સુધી પહોંચવી જોઈએ.
આપણે આ નવતર પ્રયોગનું ઉદ્દઘાટન કરીશું અને એ ઉદ્દઘાટન માટે આપણે આપણા રાજ્યના હેલ્થ મિનિસ્ટરને આમંત્રણ આપીશું.
જોગાનુજોગ ૨જી ઑક્ટોબર પણ નજીક હતી.
રઘુના લગ્નને હજી થોડાં દિવસોની વાર હતી.
આવાં અનોખા પ્રયોગના સહભાગી બની ઉદ્દઘાટન કરવા માટે હેલ્થ મિનિસ્ટર પણ આતુર હતાં.
ખાદીની ગાંસડીમાં લપેટાઈને મિનિસ્ટરથી માંડીને બધાં જ કમિટિ મેમ્બર્સ અને પરિવારના સભ્યો અને બીજાં મહાનુભાવો નિર્ધારિત સમય અને તારીખે હાજર થઇ ગયાં.
એકાદ-બે ઔપચારિક ભાષણ થયાં.
રઘુના અને ડૉ. દિનકરના ગુણગાન ગવાયા.
ગાંધીજી કરતા આજે આ બંનેનું મહત્વ વધારે જણાયું.
આટલી હાઈ-ટેક સિસ્ટમ સરકારી હોસ્પિટલમાં પણ હોવી જોઈએ એવું હેલ્થ મિનિસ્ટરે સામેથી જ પોતાના ભાષણમાં જણાવ્યું.
આ સાંભળીને ડૉ. દિનકર અને રઘુની ખુશીમાં બમણો વધારો થયો.
સર્વેનો આભાર માનીને હેલ્થ મિનિસ્ટર શાહ સાહેબે જવાની પરવાનગી માંગી.
ડૉ. દિનકર પણ એમનાં સિક્યુરિટીના કાફલા સાથે જોડાઈને એમને છેક લાલ બત્તીવાળી ગાડી સુધી મૂકવા ગયા.
રઘુ અને બીજા કમિટી મેમ્બર્સ તો હજી સ્ટેજ પર જ હતા.
સફળ પ્રયોગ અને કાર્યક્રમની સફળતાની વાતો વાગોળતા હતાં ત્યાં જ રઘુના ફોનમાં નોટિફિકેશન આવી.
“વાહ…..”ની સાથે બધાના મોંઢા ખુલ્લા જ રહી ગયા.
રઘુએ આર્ટિફિશ્યલ ઇન્ટેલિજન્સ થકી પ્રિમાઇસમાં અમૂક ગેરરીતિ થાય એનાં પેરામીટર્સ સેટ કર્યા હતાં.
ઑટોમેટેડ સિસ્ટમની ઉદ્દઘાટન બાદની આ પ્રથમ નોટિફિકેશન હતી.
રઘુએ પોતે જ ડેવલપ કરેલી ઍપ્લિકેશન ખોલી.

પાછળ બધાય કમિટિ મેમ્બર્સ જાણે ગાડી અને બાઈકની “મોત કા કુઆ” રમત ચાલતી હોય તેમ ડોકાચિયું નાખીને રઘુના ફોનમાં જોતા હતાં.

આર્ટિફિશ્યલ ઇન્ટેલિજન્સના ડેટાબેઝમાં દરેક કર્મચારીની વિગત નાખી હતી એટલે એમાંથી જે પણ કોઈ ગેરરીતિ દાખવે તો એ ડિટેક્ટ કરીને એમનાં ત્રણ ફોટા સાથે એનાં નામની પાવતી બની જાય અને એના સરનામે કુરિઅર થઇ જાય.
હેડીંગમાં “સ્પિટિંગ ઓન ધ વૉલ” લખ્યું હતું.
ત્રણ અલગ અલગ એંગલથી મેડિકલ એસોસિએશનના એન્ટ્રન્સના ફોટા હતાં.
કૉર્નરમાં તારીખ 0૨/૧૦/૨૦૧૪ સમય:૧૧:30 લખ્યું હતું.
દંડ : અંકે ૧૦૦૦/-
અપરાધીનું નામ : ડૉ. દિનકર ચૌહાણ.

By:Maulik Nagar “Vichar”

HopeScope Stories Behind White Coat – 3૭ / Maulik Nagar “Vichar”

“આઈ એમ વેરી હેપ્પી ટુડે પપ્પા!!”

“તો મારા બચ્ચાએ આજે શું ખાવાનું બનાવ્યું છે?”
“ઉમમ..પપ્પા આજે તો હું પૂડલા ખાવાની છું.” બોલતાની સાથે જ હૈદ્રાબાદમાં મેડિકલનું ભણતી પ્રાઇવેટ ફ્લેટમાં રહેતી જ્ઞાનીએ ડબૂક કરતા ઈંડાની સફેદી ફ્રાયપેનમાં પધરાવી.
“પ્રાઉડ ઑફ યુ બેટા.”
“પપ્પા..આઈ એમ વેરી હેપ્પી ટુડે.”મિત્રોના શોરબકોરની વચ્ચે, ફ્રાયપેન પરની ઑમલૅટ ઉથલાવતા જ્ઞાનીએ પપ્પાને પોતાની ખુશી વ્યક્ત કરી.
વાત આગળ ધપે તે પહેલા જ રાતપાળી કરી રહેલાં ડૉ. પંડ્યાને જાણે કે ઍમ્બ્યુલન્સની રથયાત્રા નીકળી હોય એમ ઉપરાછાપરી ચાર-પાંચ ઍમ્બ્યુલન્સનો ચિત્કાર સંભળાયો.
“ચલ બેટા ટૉક ટુ યુ ઈન સમટાઈમ. ઈટ સિમ્સ સમ ઈમરજંન્સી.” વાત અધૂરી મૂકતા જ ડૉ. પંડ્યાએ જ્ઞાનીને પછી વાત કરીશું તેમ જણાવ્યું.
હજી દીકરી જ્ઞાનીનો ફૉન મૂકે અને ડૉ. પંડ્યા કોરીડોરમાં આવે ત્યાં તો કાળી મેસ જેવાં બળી ગયેલા પાંચ-છ દર્દીઓના સ્ટ્રેચર અંદર આવતાં જોયાં.
“ઑહ માય ગૉડ..ઍક્સિડન્ટ કેસ?” ડૉ. પંડ્યાએ સ્ટ્રેચરની સાથે ઘસી આવતાં ડૉ. દવેને પૂછ્યું.
“ના, કોમી હુલ્લડ” ડૉ. દવેના ઉત્તરમાં અને બોડી લેંગ્વેજથી જણાતું હતું કે હજી પણ ઘણી ઍમ્બ્યુલન્સ લાઈન લગાવીને ઊભી છે.
ફેબ્રુઆરીની મોડી રાત હતી.
વાતાવરણમાં ઠંડક હતી પરંતુ શહેરમાં આગના ગુબ્બારા ઝગારા મારતા હતાં.
થોડાં કલાકો પહેલાં જ અમદાવાદ શહેરની નજીકમાં આવેલાં ગોધરામાં સ્વયંસેવકોનો ટ્રેનનો ડબ્બો બાળ્યો હોવાના સમાચારથી ડૉ. પંડ્યા અજાણ હતા.
પોતાની ધૂનમાં જ મશગૂલ, વિવેકી, ચૂસ્ત કર્મકાંડી ડૉ. પંડ્યા સમાચાર સાંભળવા કે વાંચવામાં ઝીરો હતાં.
એમનાં વાંચનના શોખમાં ધર્મનું વાંચન પહેલાં હતું.
દરેક વેકેશનમાં હિલ સ્ટેશન કરતા મંદિરોની મુલાકાતની પસંદગી મોખરે રહેતી.
ધણી વખત એમનાં પત્ની ગીતાબહેન તો મજાકમાં કહેતા કે “મેં તો સંસારી સાધુ સાથે લગ્ન કર્યા છે.”

ગોધરાની દુર્ઘટનાને પંદર કલાક જેટલાં થઇ ગયાં હતાં. સાથેસાથ શહેરમાં પણ વાતાવરણ તંગ થઇ ગયું હતું.
વહેલી સવારે થયેલી દુર્ઘટનાના સમાચાર વાયુ વેગે ફેલાતા બપોરથી જ અમદાવાદ શહેરમાં નાનામોટા છમકલાં ચાલુ થઇ ગયા હતાં.
મોડી સાંજ સુધીમાં તો શહેર ભડકે બળવાનું ચાલુ થઇ ગયું હતું.
જે શહેરમાં માણસ વસતા હતાં ત્યાં અચાનક દાનવોએ પગપેસારો કરી દીધો હતો.
હોસ્પિટલના પરિસરમાં પીડિતોની કતાર લાગી ગઈ હતી.
કોઈકના ગળામાં હનુમાનજીનું માદળિયું હોય તો કોઈકના હાથમાં લાલ નાડાછડી.
સંપ્પન ધમાલી હોય એનાં હાથમાં ૐ કોતરેલી વીંટી હોય તો કોઈકના કપાળે લાલ કંકુનો માતાજીનો તિલક.
પરંતુ એ બધાની સાથે જ કોઈકનો પગ ભાંગેલો તો કોઈકનો હાથ તૂટેલો.
કોઈકના કપાળેથી લોહી વહેતુ તો કોઈકના ગળામાં ચપ્પાનો ઊંડો ઘા જણાતો.
ઉપરાછાપરી કેસ પર કેસ આવતા હતાં. એમ.એલ.સી માટે પણ પોલીસ આવી શકે તેમ ન હતી.

ચુસ્ત બ્રાહ્મણ ડૉ. પંડ્યાને પહેલેથી જ વિધર્મીઓ માટે ખારાશ તો હતી જ.
હવે તો એમની વાણીમાં અવનવાં શ્લોકો આવી ગયાં હતાં.
ખાસ મિત્ર ડૉ. દવેએ તો ડૉ. પંડ્યાની વાણીમાં માત્ર ધર્મધ્યાનની પવિત્ર વાતો જ સાંભળી હતી.
અત્યારે તો એમનું રૂપ જ બદલાઈ ગયું હતું.
શહેરની લગભગ બધી જ હોસ્પિટલની બહાર જાણે કે હાઉસફૂલનું પાટિયું વાંચીને એક રિક્ષા હોસ્પિટલના ઈમરજંસી ડિપાર્ટમેન્ટના દરવાજે આવીને અટકી.
લગભગ અડધો અડધ બળી ગયેલો માણસ રિક્ષામાંથી સ્ટ્રેચરમાં ઠાલવ્યો.
ઔપચારિક વિધિ પતાવવા એનો રીક્ષાચાલક નાનો ભાઈ રિસેપ્શન પર ગયો.
દર્દીનું નામ પૂછતાની સાથે જ ચકચકાટ ક્લિન શેવ કરેલા નાનાભાઈએ પોતાનાં મોટાભાઈ ઈબ્રાહિમ પઠાણનું નામ ઈશ્વરભાઈ પટેલ જણાવ્યું.
સમય જ એવો હતો કે બીજી કોઈ પણ ઓળખવિધિ થાય તે પહેલાં દર્દીની સારવાર કરવી ખૂબ જ જરૂરી હતી.
નામ : ઈશ્વર પટેલ ઉંમર વર્ષ : ૩૯ માત્ર આટલી જ જાણકારી સાથે ઇબ્રાહિમ પઠાણને ઈમરજંસી ડિપાર્ટમેન્ટમાં બર્ન કેસ છે તેમ કરીને એને અંદર લેવામાં આવ્યો.
ખડે પગે સમાજની સેવા કરવાં ઊભેલા ડૉ. પંડ્યા અને ડૉ. દવે ઇબ્રાહિમ ઉર્ફ ઈશ્વરની સારવાર કરવા તૈનાત થઇ ગયાં.
અચાનક જ ડૉ. પંડ્યાની નજર ઇબ્રાહિમના કપાળ પર લાગેલાં કાળા ડાઘ પર પડતા જ એણે હાથમાં લીધેલા સારવારના શાસ્ત્રો હેઠાં મૂકી દીધા.
પહેલાં તો ડૉ. દવેને સમજાયું નહીં. પરંતુ ડૉ. પંડ્યા એ કહ્યું કે “દવે, આ દર્દીનો ભાઈ આપણને ઉલ્લુ બનાવે છે.”
“કેમ?”
“આ તો નમાઝી માણસ છે.” ડૉ. પંડ્યાનો પીતો આસમાને ચઢી ગયો.
“પંડ્યા, જીભની સાથે તારું મગજ પણ અવળે પાટે ચઢી ગયું છે.”
“નો..દવે…આઈ એમ સ્યોર..”
ડૉ. દવે બહાર ગયા અને એનાં ભાઈને કડકાઈથી પૂછતાછ કરતા એણે કબૂલ્યું કે “હા, સાહેબ! પણ મારો ભાઈ નિર્દોષ છે.
એ તો ટ્રેન સ્ટેશનેથી આવતો હતો અને અચાનક એનાં પર હુમલો થયો. સદ્દભાગ્યે હું સમયસર ત્યાં પહોંચી ગયો અને એને ત્યાંથી લઈને ટોળાઓની વચ્ચેથી ભાગી નીકળ્યો.”
“મિત્રની રિક્ષામાં ઘણી બધી હોસ્પિટલ ફર્યો પણ અંતે ફરતા ફરતા માત્ર આપની હોસ્પિટલમાં જ એને સારવાર માટે અંદર લેવામાં આવ્યો.”
“હા તો એમાં જુઠ્ઠું કેમ બોલ્યો?” ડૉ. દવે એ છણકો કર્યો.
“સાહેબ સાચું બોલત તો…….” સાવ સીધાસાદા ઘરનો લાગતો ઇબ્રાહિમનો ભાઈ ઢીલો પડી ગયો.
“સારું ચિંતા ન કર. અમે એની પ્રાથમીક સારવાર કરી દઈએ છીએ. પણ તુરંત જ તમે અહિયાંથી સહી સલામત નીકળી જજો.” કહીને ડૉ. દવે અંદર ગયા.
“પંડ્યા, યુ વર રાઈટ, બટ ઇટ્સ ઑ.કે. લેટ્સ ડુ અવર ડ્યુટી.”
“નો દવે…” ડૉ. પંડયાએ જોરથી રાડ નાખી.
ડૉ. પંડ્યા અને ડૉ. દવે વચ્ચે બોલાચાલી ચાલુ થઇ ગઈ.
આજે ગીતાનો સાર સંભળાવવાનો વારો ડૉ. દવેનો હતો.
અંતે ડૉ. પંડ્યાએ પોતાના મિત્રની વાત માની.
એમને પણ પોતાની ડ્યૂટીનું ક્ષણિક ભાન ભૂલાઈ જવાનો અહેસાસ થયો.
અંતે તેઓ સારવાર કરવા તૈયાર થયા અને ઇબ્રાહિમને ઇબ્રાહિમ સમજીને જ સારવાર શરૂ કરી.
પીડિતોની કતાર તો લાંબી જ હતી.
સવારના સાત વાગી ગયાં હતાં.
ડૉ. દવે અને ડૉ. પંડ્યા બીજાં ડૉક્ટર્સ આવી ગયાં હોવાથી કૅન્ટીનમાં ચા પીવા ગયાં.
નવા-સવા લીધેલા મોબાઈલ ફૉનમાં પોલિફૉનિક રિંગ વાગી.
જ્ઞાનીનો ફૉન હોવાથી આખી રાત દર્દીઓની સારવાર કરીને થાકેલા ડૉ. પંડ્યાના ચહેરા પર ચમક આવી.
“હેલ્લો, બેટા..ગુડ મોર્નિંગ!”
“ગુડ મોર્નિંગ પપ્પા!” સામેથી એટલી જ ઉષ્માથી જ્ઞાનીએ ડૉ. પંડ્યાની સવાર ઉઘાડી.
“કાલે તો તું બહું ખુશ હતી બેટા!” રાતની અધૂરી રહી ગયેલ વાત માટે પપ્પાએ આતુરતા દાખવી.
એમ.બી.બી.એસ.ના છેલ્લા વર્ષમાં ભણી રહેલી જ્ઞાનીએ પપ્પાને કહ્યું, “પપ્પા, આઈ એમ ઈન લવ ઍન્ડ હી ઇઝ રૅડી ટુ મૅરિ મી.”
કંઈ જ પણ બોલતાં પહેલાં બાપની આંખમાં હરખના આંસુ છલકાયા.
એમ.બી.બી.એસ. પત્યાં પછી જે કામ કરવાનું હતું અને જે કપરું લાગતું હતું તે કામ દીકરીએ પહેલેથી જ પતાવી દીધું.
“વાહ બેટા…આઈ એમ વેરી હેપ્પી ટુડે..શું નામ છે ભૂદેવનું?!”
“જ્ઞાનીએ પોતાનાં ઊપસી ગયેલાં પેટ પર વ્હાલથી હાથ ફેરવતાં કહ્યું, આરીફ!”

By:Maulik Nagar “Vichar”

HopeScope Stories Behind White Coat – 36 / Maulik Nagar “Vichar”

ઊર્જા

“ના માલે નથી લમવું. તું જા!” લીસ્સા સોફ્ટ ગાલ, ભમ્મરિયા વાળ, ગોળાકાર ગુલાબી હોઠ અને હાથમાં નજરના લાગે એની ધાતુની બંગડી પહેરેલી આઠ વર્ષની ઊર્જાના કાલાઘેલાં પણ સૂકાં રુક્ષ વાક્યમાં દર્દની ભીનાશ હતી.
આ નાની ભૂલકી ઊર્જાને બહેનપણીઓ સાથે રમવાનું તો ખૂબ જ મન થતું હતું.
પણ “તું ન રમી શકે” એવું તેનાં ઘરેથી ટોકીટોકીને એનાં મગજમાં ફિટ કરી દેવાયું હતું.
ઘરેથી “ના” પાડવા છતાંય બે-ચાર વખત સ્કૂલમાં મિત્રો સાથે રમવા તો ગઈ પણ ઘડીકભરમાં જ ઊર્જાની બધી ઊર્જા ફૂસ્સ્સ્સ થઇ ગઈ.
માટે ‘દોડ-પકડ’ હોય કે ‘સંતાકૂકડી’, ‘ચલકચલાણી’ હોય કે ‘નદી-પર્વત’ બધામાં એને હારનો સામનો કરવો પડતો. એટલે હવે તો તેણે પણ સ્વીકારી લીધું હતું કે “હું ન જ રમી શકું!”

આઠ વર્ષની માસૂમ ઊર્જાને જયારે જયારે પણ એની મમ્મી ન્હાવા લઇ જતી ત્યારે પોતાની છાતી પરનો નાનકડો ચીરો જોતા એને અણસાર તો આવતો હતો કે બધા એનાં તરફ સહાનુભૂતિ કેમ દાખવે છે.
પોતાના મમ્મી-પપ્પા, બહેનપણીઓના મમ્મી પપ્પા, સ્કૂલના શિક્ષકો, અરે સ્કૂલની બહાર ઊભો રહેતો પેલો કોઠું વેચવાવાળો પણ ક્યારેક ઊર્જા માટે એની મમ્મીને મફતમાં કોઠું આપતો હતો.

ઊર્જાએ એની આ અવસ્થા સ્વીકારી લીધી હતી.
છ મહિનાની ઉંમરે જ થયેલી હાર્ટની સર્જરીને લીધે એનામાં લોહીના દબાણનું પ્રમાણ પણ ઊંચું રહેતું હતું.
ઊર્જાની સમજશક્તિ એની ઉંમર કરતા ઝડપી વધવા લાગી.
મમ્મી કે પપ્પાએ એને સ્પષ્ટપણે કહેવાની જરૂર ન જણાઈ કે એને હૃદયમાં કાણું હતું. અને એની સર્જરી કરાવી હતી.
સમોવડીયા મિત્રોને નાચતા કૂદતા અને ખુલ્લા મેદાનમાં રમતા જોઈ ક્યારેક ઊર્જાને પણ નાચવાની ઈચ્છા થઇ જતી હતી.
પરંતુ જરાક પણ વધુ પડતું હલનચલન કરતી કે તરત જ હાંફ ચઢી જતો હતો.
સમય સાથે એનાં શ્વાસની નૈયા પણ ડામાડોળ ચાલતી હતી.
રોજ રાત્રે પ્રાર્થના કરીને સૂઈ જતી હતી કે “હે ભગવાન, જો કાલ સવારનો સૂરજ જોવાં મળે તો હું કોઈક સેવા કાર્ય કરી શકું તેવી પ્રેરણા અને શક્તિ આપજો.”
ઊર્જા જયારે પણ નાની હતી ત્યારે સગાસંબંધીઓ સ્વાભાવિકપણે નાના છોકરાઓને પૂછે તે કૉમન પ્રશ્ન પૂછતાં હતા કે “બેટા, મોટી થઈને શું બનવું છે તારે?”
અને તેઓને દરેક બાળક જેવો જ ઊર્જાનો પણ સહજ ઉત્તર મળતો “ડૉક્ટર”.
ઊર્જાની લાગણી સેવા કરવાની હતી તે ચોક્કસ હતું પરંતુ ન તો તે સ્કૉલર હતી કે ના તો એનાં પરિવારની આર્થિક સ્થિતિ મજબૂત હતી કે જે દાક્તરીના અભ્યાસની ભારે ભરખમ ફી ભરી શકે.
માટે એણે પોતે ડૉક્ટર બનીને લોકોની સેવા કરી શકશે એ વિચારવાનું માંડી જ વાળ્યું હતું.
પરંતુ “સેવા” શબ્દ જ એટલો જાદુઈ છે ને કે એ તમે જેટલો વાગોળો એટલો જ તમારા મનોબળને મજબૂત કરે.
ઊર્જાના કિસ્સામાં પણ એ જ થયું. ઊર્જા હૃદયથી ભલે નબળી હતી પણ મનથી મક્કમ હતી.
ફૂલ નહીં તો ફૂલની પાંદડી.
ઊર્જાએ કોઈ ચમત્કાર થશે એવી સપનાની દુનિયામાં જીવવા કરતા પ્રેક્ટિકલ નિર્ણય લીધો.
નર્સિંગનો અભ્યાસ ચાલુ કર્યો.
એણે ચાર વર્ષનાં નર્સિંગના સ્નાતકના કોર્સમાં દરેક વર્ષે બેસ્ટ સ્ટુડન્ટ ઑફ ધ યરના ખિતાબ સાથે ઈન કૅમ્પસ ઇન્ટરવ્યૂમાં જ અમદાવાદ શહેરની બહુમાળી કોર્પોરેટ હોસ્પિટલમાં નોકરી મેળવી લીધી.
ઊર્જાને તો પગાર, નોકરીના કલાકો, ડિપાર્ટમેન્ટ વિગેરે કરતા તો એને જે આ તક મળી છે એમાં જ રસ હતો.
નોકરીના પ્રથમ દિવસે જ આઠ કલાક ઊભા રહેવાની સાથે સાથે આ ડિપાર્ટમેન્ટમાંથી પેલાં ડિપાર્ટમેન્ટના આંટાફેરામાં જ ઊર્જાના મોતિયાં મરી ગયાં.
એક-બે દિવસ, મહિનો, બે મહિના જેમ જેમ સમય ગુજરતો ગયો તેમ તેમ એનામાં એક નવી જ ઊર્જા આવી.
નવી નવી સિસ્ટમ, નવો સ્ટાફ, નામાંકીત ડૉક્ટરો વિગેરેની વચ્ચે હવે ઊર્જાએ પોતાની પણ એક ખાસ ઓળખ ઊભી કરી દીધી.
હવે તો સ્ટાફ પરિવાર બની ગયો હતો.

“ઊર્જાબેન તમે મારી જોડી બનશો?” લંચના સમયે સાથે જમી રહેલી નર્સિંગ સ્ટાફ મીરાંએ ઊર્જાનો પૂછ્યું.
“શેની જોડી? શું વાત કરે છે?” ઊર્જાના ચહેરાં પર હજી પણ એ જ નાનપણ જેવી લાલાશ હતી.
“તમે તો નોટીસ બોર્ડ જ ક્યાં વાંચો છો?” મીરાંએ ચહેરા પરના દેશી લચકા સાથે વધુમાં ઉમેર્યું, “અરે…આપણી હોસ્પિટલમાં દર વર્ષે જન્માષ્ટમી મહોત્સવ ઉજવાય છે. આપણા ચેરમેન સાહેબ વૈષ્ણવ છે ને!!”
“….” ઊર્જાનો કોળીયો એનાં ખુલ્લાં મોંઢા પાસે જ અટકી ગયો.
“તો એમાં રાત્રે દસથી બાર વાગ્યા સુધી આપણો આખોય સ્ટાફ કૃષ્ણભજન, નાટકો અને નૃત્ય વિગેરેનો કાર્યક્રમ કરે.
ચેરમેન સાહેબ સ્ટાફને ઇનામ વિતરણ કરે અને પછી બાર વાગે સાહેબ શ્રીના હાથે જ પારણું ઝુલાવીને કૃષ્ણ જન્મ થાય.”
નૃત્ય સાંભળતાની સાથે જ ઊર્જાનાં પગમાં વગર ઝાંઝરે થનગનાટ ચાલુ થઇ ગયો.
ઊર્જાએ પોતાની શારીરિક ખામી વિશે બધાથી છૂપાવ્યું હતું. એણે ઇમપ્લૉયમન્ટ ફૉર્મમાં પણ તે વિગત જણાવી જ હતી.
નર્સિંગનું નૃત્યવૃંદ પ્રૅક્ટિસમાં લાગી ગયું.
આખા દિવસના કામના થાકની સાથે આ નવું નાચવા કૂદવાનું ઉમેરાયું.
જેમતેમ સીધાસાદા સ્ટેપથી રાસની તૈયારી તો થઇ ગઈ.
જન્માષ્ટમીની સાંજે સિનિયર ડૉક્ટરો સહીત બધાં જ સ્ટાફના લોકોએ પોતાના પર્ફોર્મન્સ આપ્યાં.
હવે નર્સિંગના સ્ટાફનો વારો હતો. રાસના સ્ટેપ સીધાસાદા જ હતા.
જેમ-જેમ ગરબો જામતો ગયો એમ ઊર્જા નક્કી કરેલા સ્ટેપ્સ ભૂલીને કોઈ અલગ જ તાનમાં આવી ગઈ.
વર્ષો વરસનો જુસ્સો આજે એનામાંથી છલકાઈ રહ્યો હતો.
જુસ્સો કહો કે પોતાની નબળાઈનો ગુસ્સો આજે બધું જ એક મંચ પર ઠલવાતું હતું.
એના આવાં અલગ જ સ્ટેપ્સ જોઈને સાથી કલાકારો તો બધા દૂર જ ખસી ગયા.
સતત નાચ્યાં બાદ રાસની બીટ બંધ થઇ અને એના હૃદયની બીટ ત્રણ ઘણી સ્પિડે ભાગવા લાગી. અને ચક્કર ખાઈને સ્ટેજ પર પટકાઈ ગઈ.
પ્રેક્ષકમાં બેઠેલા ચેરમેન સાહેબ જે હાર્ટ સ્પેશ્યલિસ્ટ હતા. તેઓ દોડતાં સ્ટેજ પર આવ્યાં અને ઊર્જાની અવસ્થા જોઈને જ ખબર પડી ગઈ કે “ઈટ મસ્ટ બી હાયપરટેન્સિવ.”
તુરંત જ એને બ્લડ પ્રેશર કંટ્રોલ કરવાનું ઇંજેકશન આપવામાં આવ્યું અને વૉર્ડમાં શીફ્ટ કરાઈ.
થોડીક જ વારમાં ઊર્જાનું બ્લડ પ્રેશર નૉર્મલ થવાં લાગ્યું. હોસ્પિટલના મેઈન એરિયામાં હજુ પણ પ્રોગ્રામ ચાલું જ હતો.
માઇકનો આછો આછો અવાજ વૉર્ડ સુધી આવતો હતો.
ઊર્જાના કાને શબ્દો પડ્યા..”ઍન્ડ ધ અવોર્ડ ઑફ મોસ્ટ અગ્રેસિવ ઍન્ડ એફિશિઅન્ટ સ્ટાફ ઓફ નર્સિંગ ગોઝ ટુ …………..”

By:Maulik Nagar “Vichar”

HopeScope Stories Behind White Coat – 35 / Maulik Nagar “Vichar”

સર્જનનો સંવાદ


ખીચીક…ખીચીક…ખીચીક…કૅમેરાની ક્લિક બૅન્કવેટ હૉલના આખાય વાતાવરણને સંગીતમય બનાવતું હતું.
ફ્લેશ લાઈટના ઝગારા સ્ટેજ પર બેઠેલી સેલિબ્રિટીના ઉજ્જવળ વર્તમાનની ઝાંખી કરાવતું હતું.
ચાહકોથી ખચાખચ આ સમારંભની પહેલી બે હરોળ તો માત્ર પત્રકારો અને ન્યૂઝ ચેનલોના સંવાદદાતાઓથી જ ભરાયેલી હતી.
જાણે કે કેમરાની ફ્લેશલાઇટને સેકંડ કાંટાનું ટ્રિગર આપ્યું હોય તેમ દરેક સેકંડે પત્રકારો સ્ટેજ પર બેઠેલ યુવા હસ્તિના અલગ અલગ એંગલથી ફોટો લેતાં હતાં.
સમારંભ અંતિમ પડાવ પર આવી પહોંચ્યો હતો. હવે પત્રકારો અને પોતાના ચાહકો સાથે સંવાદની ક્ષણ હતી.

“પ્રજ્ઞામૅડમ, યુવા વયે જ આપને આટલી સિદ્ધિ પ્રાપ્ત થઇ છે. હવે તો તમારી પુસ્તકોનો આંકડો ત્રણ ડિજિટમાં પહોંચી ગયો છે. બધી જ પુસ્તક તમારી “બેસ્ટ સેલિંગ” પુસ્તક રહી છે. અમે આપની સફળતા વિષે તો ઘણું જાણીયે છીએ. પણ તમારી આ સફળયાત્રા વિશે અમે ક્યાંય વાંચ્યું નથી. એ વિશે તમે કંઈક જણાવશો?”
બધાને આશા હતી કે આ લાંબાલચક પ્રશ્નની પાછળ ડૉ. પ્રજ્ઞા એમની લાંબીલચક સફ્ળતાયાત્રા અક્ષરશઃ જણાવશે. અને બધાનો આ કૉમન પ્રશ્ન જ હતો.

“વ્હાય નોટ!”ડૉ. પ્રજ્ઞાએ પોતાના મીઠાં સંગીતમય અવાજમાં પોતાના ચાહકગણની તાળીઓના લય સાથે પોતાના જીવનના એ ઉત્તમ ક્ષણો વાગોળવાની તક ઝડપી લીધી.

સ્ટેજ પર પોતાની બાજુમાં બેઠેલાં માતા-પિતાના ચરણ સ્પર્શ કર્યા. નાનાભાઈ પાર્થને સ્નેહભર્યું આલિંગન કર્યું અને વાયર વગરનું માઈક લઇ ઉંચી હિલની સેન્ડલ પર અડગ ચાલ સાથે સફળતાયાત્રાની વાત શરૂ કરી.

“પ્રિય મિત્રો, મારા માતાપિતાને હંમેશા મારી પાસેથી હું એક ડૉક્ટર બનું એવી જ અપેક્ષા હતી. એનું એક કારણ એ હતું કે હું ખૂબ જ વાંચતી હતી. જે પુસ્તક હું વાંચું એના શબ્દો શું એ કાગળ પર જો કોઈ ડાઘો હોય તો તે પણ મને પાનાં નંબર સાથે યાદ રહી જતો.” ડૉ. પ્રજ્ઞાએ બીજું કારણ જણાવે તે પહેલાં એના મમ્મી સામે જોઈને એક હળવું સ્મિત કર્યું. જેમાં સ્મિતની સામે એને મમ્મીના આંખે બાઝેલી છારી જ દેખાઈ.
સ્વાભાવિક છે કે નાની વયે દીકરીનો આટલો મોટો ચાહકગણ હોય તો કંઈ માની આંખમાં હરખના આંસુ ન હોય?
“અને બીજું કારણ એ હતું કે મારા ઘરમાં મારા મમ્મી અને પપ્પા બંને પ્રખ્યાત હાર્ટ સર્જન, મારા કાકા, કાકી પણ સર્જન, મમ્મી પક્ષે પણ દાદા હૉમિઑપથી ડૉક્ટર અને હવે તો આ બેઠેલો મારો ભાઈ પણ સર્જન બની ગયો છે. એટલે મારે પણ ડૉક્ટર બનવું એ ‘ટુ ડુ લીસ્ટ’માં લખાઈ ગયેલું હતું.”
“પણ કમનસીબે ક્યારેય મારા સાહીંઠ ટકાથી વધારે આવતા ન હતાં. જેના લીધે હંમેશા મારા મમ્મી પાપાને ખૂબ જ દુઃખ થતું હતું.”
સ્ટેજ પર ડાબેથી જમણે અને જમણેથી ડાબે તરફ ફરતી ડૉ. પ્રજ્ઞાની ઉપરની ફૉક્સ લાઈટ પણ એની સાથે આમથી તેમ જતી હતી.
“મારાં મમ્મી પપ્પાને એક જ ડર હતો કે જો હું તેઓની જેમ સર્જન નહીં બનું તો સમાજ એમને શું કહેશે? તેઓનાં ડૉક્ટર ફ્રેન્ડ્સના દીકરા દીકરીઓ પણ તેમની જેમ જ ડૉક્ટરીનું ભણવામાં સક્ષમ હતાં. બધાં જ વર્તુળની અંદર હું જ એક માત્ર ભણવામાં નબળી હતી.”
“પ્રથમ તો મમ્મી પપ્પાએ મને ઘણાં પ્રલોભન આપ્યાં. જો તું એમ.બી.બી.એસમાં આ કૉલેજમાં એડમિશન લઇ શકીશ તો તને કાર અપાવીશું. તને પરદેશ ફરવાં લઇ જઈશું વિગેરે વિગેરે” પણ ગમે તેટલા પ્રલોભનોની સામે મારા માર્કસમાં એક ટકાનો પણ ફરક આવતો ન હતો.” હવે તો ડૉ. પ્રજ્ઞાની આંખો પણ ધીરેધીરે ઝાંખી થવા લાગી હતી.
“મને યાદ છે કે હું બારમાં ધોરણના સાયન્સપ્રવાહની પ્રિલીમ પરીક્ષામાં નાપાસ થઇ હતી. મમ્મીએ અને પપ્પાએ બંનેએ મને સમજાવ્યું કે ચિંતા ન કરીશ બેટા બોર્ડની પરીક્ષામાં તો તારા સારા માર્ક્સ આવશે જ અને આપણે મેડીકલમાં જ એડમિશન લઈશું.” તેઓની આ સહાનુભૂતિ એટલા માટે હતી કેમકે હું આખો દિવસ વાંચતી હતી છતાં પણ હું નાપાસ થઇ હતી.” ડૉ. પ્રજ્ઞા બોલતી હતી તેમાં એણે પોતાનાં મમ્મી-પપ્પાને દુઃખી કર્યા હતાં એનું દુઃખ જણાતું હતું.
ડૉ. પ્રજ્ઞા હવે એ સ્થિતિમાં હતી કે તે એક જ સ્ટેજ પર બેઠેલાં મમ્મી પપ્પાની સામે જોઈ પણ શકતી ન હતી.
“સૉરી..મમ્મી..પપ્પા..”આગળ બોલવા જાય તે પહેલાં જ ડૉ. પ્રજ્ઞાથી એક ડૂમો ભરાઈ ગયો.
નાના ભાઈ પાર્થે ઊભા થઈને ડૉ. પ્રજ્ઞાને વળી પાછું આલિંગન કર્યું અને મિનરલ વૉટરની બૉટલ હાથમાં આપી.
“સૉરી..મમ્મી..સૉરી પપ્પા..તમે લોકો હંમેશા વિચારતા હતા કે હું આટલું બધું ભણું છું છતાંય મારા માર્કસ કેમ ઓછાં આવે છે! એનું સાચું કારણ તમને અને મારા તમામ ચાહકગણને આજે કહું છું.” ડૉ. પ્રજ્ઞાએ હાલમાં જ સર્જન બનેલા એનાં નાના ભાઈ પાર્થની સામે જોયું. એનું ગુલાબી સિલ્કનું શર્ટ આંસુથી રેબઝેબ થઇ ગયું હતું.
“મિત્રો જયારે પણ મને મમ્મી પપ્પા મને વાંચતા જોતા હતા ત્યારે નીચે મારી ભણવાની પુસ્તક રહેતી હતી અને ઉપર અવનવી ફિક્શન સ્ટોરી બુક. તેઓને હંમેશા એમ જ લાગતું હતું કે હું આટલું બધું ભણું છું છતાંય મારા માર્કસ સારાં કેમ નથી આવતા!”
“ક્યારેક હું મારી કોઈ મિત્ર પાસેથી સ્ટોરી બુક લાવતી તો ક્યારેક મારા અને ભાઈ પાર્થની પૉકેટ મનીમાંથી પુસ્તક લાવતી. હું જયારે સોળ વર્ષની હતી ત્યારે મેં હિન્દીમાં “કિતાબોકી ગુડીયા” પુસ્તક લખી હતી. જે માત્ર પાર્થને જ ખબર હતી. બસ ત્યારથી જ આ વાંચન અને લેખનની અવિરત યાત્રા ચાલુ થઇ ગઈ. હવે તો તે પુસ્તક આપ સૌએ ખૂબ વખાણી છે.”
હું બાર સાયન્સની બોર્ડની પરીક્ષામાં ફેલ થઇ ત્યારે મેં મમ્મીને ખૂબ જ રડતા જોઈ. મને લાગ્યું કે મેં બહું જ મોટું પાપ કર્યું છે. મારા રૂમમાં એકાંતનો ફાયદો ઉઠાવીને મેં અડધો કલાક સુધી પંખા સામે તાકી રાખ્યું. પણ હિંમત ન ચાલી.” ડૉ. પ્રજ્ઞાનું ડૂસકું એનાં શબ્દો અને કિતાબોની જેમ શ્રોતાઓ સુધી પહોંચી ગયું. એનો આખેઆખો ચાહકગણ રડમસ થઇ ગયો.

મિત્રો પણ સારું થયું કે હું ફેઈલ થઇ. જો હું પાસ પણ થઇ હોત તો ચોક્કસપણે પપ્પા મને મેડિકલ ભણવા આગ્રહ કરતા અને એમાં પણ હું અથડાઈ કુટાઇને પાસ તો થઈ જાત પણ મારી સર્જનાત્મક વિચારયાત્રા અને લેખનયાત્રા અટકી જાત.

પણ જોગાનુંજોગ તો જૂઓ મારી આ એકસો એકમી પુસ્તકની સિદ્ધિરૂપે રાષ્ટ્રપતિના હસ્તે જ મને બેસ્ટ યુવા રાઇટરનો અવૉર્ડ મળ્યો અને મિશિગન યુનિવર્સિટી તરફથી ડૉક્ટરેટની માનદ્દ પદવી પણ મળી.
તાળીઓના ગડગડાટ સાથે આખોય સભાખંડ ગાજી ઉઠ્યો.
“સૉરી મમ્મી-પપ્પા કે હું આપ અને ભાઈની જેમ સર્જન ન બની શકી.” વાક્યના અંતે ડૉ. પ્રજ્ઞા ધ્રુસ્કેને ધ્રુસકે રડી પડી.
ડૉ. પ્રજ્ઞાની મમ્મીએ એની પાસેથી માઈક હાથમાં લીધું અને એ જ ગર્વભેર આંસુભરી આંખે ડૉ. પ્રજ્ઞાના દરેક ઉપસ્થિત ચાહકોની હાજરીમાં કહ્યું કે,
“બેટા..હવે સર્જન તો તું પણ છે જ ને!! શબ્દોની સર્જન.”

By:Maulik Nagar “Vichar”

HopeScope Stories Behind White Coat – 34 / Maulik Nagar “Vichar”

ટિકડી

“આકાશ, તારા શરીરને ઘણું માઠું લાગ્યું છે હમણાંથી! તારી અવરજવર ઘણી વધી ગઈ છે!”
“શું કરું સાહેબ, થોડાં થોડાં સમયાંતરે તમને ન મળું તો ચેન નથી પડતો.” હસમુખા ડૉ. અશ્વિનના કટાક્ષની સામે આકાશે ખૂબ લાગણીભર્યો ઊત્તર આપ્યો.
“અરે આકાશ. તું તો મારા નાના ભાઈ જેવો છે. તારે મને મળવા માટે તો કંઈ માંદા થોડી પડવાનું હોય.” ડૉ. અશ્વિનના પ્રત્યોત્તરથી આકાશભાઈની લાગણીમાં મધ ઉમેરાયું.
“કેમ સ્માર્ટ બૉય, સાચું કહું છું ને? હવે પપ્પા બિમાર ના પડે એની જવાબદારી તારી. ઓ.કે માય યંગ બૉય!” ડૉ. અશ્વિને ગોળાકાર ખૂણ્યાવાળી આછા પીળા રંગની છાંટેદાર વિટામિનની ટીકડી આપતાં કહ્યું.
“કેવું ચાલે છે અસોસિએશનનું કામકાજ.” ઘણાં સમયથી ડૉ. અશ્વિને પોતાના ક્લિનિકની વ્યસ્તતાના લીધે મેડીકલ અસોસિએશનના પ્રમુખ પદેથી રાજીનામુ આપ્યું હતું.
“સાચે સાહેબ, તમે પ્રમુખ હતા ત્યારે વહીવટ કરવાનો આનંદ જ અનેરો હતો.” આકાશે પણ પોતાનો ફિક્કો રાજીપો દર્શાવ્યો.
“શું કરું આકાશ.”
પ્રિયમનું મેડિકલનું ભણવાનું પતી ગયું છે. એટલે આ જમાયેલી પ્રેકટીસ એને જ સોંપીને હું રિટાયર્ડ થઇ જાઉં એવું વિચારું છું.”
આ ચર્ચા રાતનાં અગિયાર વાગે ડૉ. અશ્વિનના ક્લિનિકના ઝાંપા પાસે ચાલતી હતી.
“ચાલો સાહેબ હું નીકળું. જુઓ ધૈર્ય પણ સ્કૂટરની આગળ ઉભો ઉભો ઝોકાં ખાય છે.” સ્કૂટરની કિક મારતા આકાશની સામે ડૉ. અશ્વિને હળવી સ્માઈલ આપીને જાકારો આપ્યો.
ચાર વર્ષના ધૈર્યને “સ્માર્ટ બૉય” તો માત્ર ડૉ.અશ્વિન જ કહેતા હતા.
આમ તો છોકરાઓ દવાખાનાના નામથી જ દૂર ભાગે.
પણ પપ્પા કે મમ્મી કોઈ પણ માંદુ પડે એટલે ધૈર્ય “સ્માર્ટ બૉય” બનવા તૈયાર થઇ જાય.
હા..ડૉ. અશ્વિન અને એના પપ્પા ખપાવવા બેસી જાય અને રાતના અગિયાર વગાડી દે એટલે એ કંટાળી પણ જાય. પણ એને તો એક માત્ર પેલી પીળી છાંટેદાર ટિકડીઓની જ લાલચ જબરી હતી.
ડૉ. અશ્વિન સાચે જ આકાશભાઈના મોટાં ભાઈ સમાન હતા.
બંનેની વચ્ચે સંબંધ એક સિનિયર ડૉક્ટર અને અસોસિએશનના મેનેજરનો હતો.
પરંતુ ડૉ. અશ્વિનના લાગણીશીલ અને આકાશભાઈના મહેનતુ સ્વભાવના જોરે બંને આત્મીયતાથી એકબીજાની ખૂબ નજીક હતાં.
આકાશભાઈના પ્રમોશનની ભલામણ હોય કે પરિવારના કોઈ પણ સદસ્યની માંદગી હોય ડૉ.અશ્વિન હંમેશા આકાશની પડખે જ ઊભા હોય.

સ્કૂટરની કિક સાથે જ ધૈર્યની ધૂણતી ડોકી જાગીને સ્થિર થઇ ગઈ.
હંમેશની જેમ ધૈર્યએ કૉમેન્ટ કરી, “પપ્પા આ અશ્વિનદાદા કેટલા સરસ છે. તમારી દવાના પૈસા તો નથી જ લેતાં સાથેસાથ મને પણ મીઠ્ઠી મીઠ્ઠી દવા આપે છે.”
ધૈર્યની અશ્વિનદાદા માટેની કાલીઘેલી વાર્તા ચાલુ જ હતી અને તેઓ ઘરે પહોંચી ગયાં.

એ જ દિવસે રાતનાં બે વાગે ડૉ. અશ્વિનના જ મોબાઈલ પરથી આકાશના લેન્ડલાઈન ઉપર ફોન આવ્યો.
એ જ દેશી ઘંટડી…ટ્રીન…ટ્રીન…
આ સમયે કોઈનો પણ ફોન હોય એટલે સ્વાભાવિક છે કે કોઈની સગાઈના સમાચાર તો ન જ હોય.
“હેલ્લો..” બંને બાજુથી સાથે એક જ શબ્દોચ્ચાર થયો.
“આકાશભાઈ, હું પ્રિયમ. પપ્પા…… પ્લીઝ કમ હોમ” પ્રિયમનો જાડો ઘેરો અવાજ અત્યારે ઘસાઈ ગયેલી કૅસેટ જેવો સંભળાતા આકાશભાઈને કંઈક અજુક્તું બનવાની ગંધ આવી.
“પપ્પા…” પછીનું ના બોલાયેલું વાક્ય જ કંઈક ખાલીપણું દર્શાવતું હતું.
છતાં પણ અયોગ્ય વિચાર્યા વગર આકાશભાઈએ સ્કૂટરને કિક મારી.
આ તો માત્ર મન મનાવવાની વાત હતી.
પણ એ તો અસ્વીકાર્ય હતું કે હવે ડૉ. અશ્વિન “સ્વ. ડૉ.અશ્વિન” થઇ ગયા હતા.

આકાશભાઈને માટે તો સાચે જ એક મોટો ઝટકો હતો.
ડૉ. અશ્વિન એમના અને પરિવારના બૅક બૉન સમાન હતા.
સાચા શુભેચ્છક અને સાચા સલાહકાર.
ધૈર્યને પણ આ સાથે બે-બે લૉસ થયા.
એક તો એક માત્ર “સ્માર્ટ બૉય” કહેનાર હતું એ પણ ન રહ્યું અને પેલી પીળી ટિકડીઓ તો માત્ર સ્વાદમાં જ રહી ગઈ.
સમય સાથે બધું સમી ગયું.
એકાદ બે મહીના બાદ શરદી ખાંસીનો કોઠો ધરાવતા આકાશભાઈ
પાછા ડૉ.અશ્વિનની ક્લિનિકે આવ્યા.
ક્લિનીક રંગબેરંગી થઇ ગઈ હતી.
ચાર-પાંચ બારકોડના સ્ટિકરો માર્યા હતાં.
અવનવી જાહેરાતો હતી.
મુદ્દામાં ડૉ. અશ્વિનની ક્લિનીકને આધુનિકતાનો લેપ લાગી ચૂક્યો હતો.
માત્ર એક જ વસ્તુ જૂની હતી એ હતી ક્લિનિકનું નામ. “સેવા”.
ડૉ. અશ્વિનની હાજરીરૂપે ત્યાં માત્ર તેમનો ફોટો જ ટીંગાવેલો હતો.

આકાશભાઈને જોતા જ પ્રિયમે તેમને આવકારો તો આપ્યો પરંતુ તેમને દસ પંદર મિનિટ રાહ જોવાં વિનંતી કરી.
આકાશભાઈ માટે ફેમિલી ડૉક્ટરના ક્લિનિકમાં આમ રાહ જોવી એ પ્રથમ પ્રસંગ હતો.
એમણે મનોમન વિચાર્યું. “ડૉ. અશ્વિન હોત તો હમણાં જ કહેત કે “એય આકલા…અંદર આવ! ત્યાં શું ઠોયાની જેમ ઉભો છે.”
પણ હવે તો ડૉ. અશ્વિન બોલાવે તો પણ ન જવાય.

“સોરી, આકાશભાઈ આપને રાહ જોવી પડી. આ તો આપણે બેસીને નિરાંતે વાત થાય એટલે પહેલાં બધા પેશન્ટને જોઈ લીધાં” પ્રિયમના વર્તનમાં નિખાલસતા હતી.
આકાશભાઈને તપાસીને પ્રિયમે એમને દવા આપી.
ધૈર્યને “સ્માર્ટ બોય” સાંભળવા ન મળ્યું ત્યારથી જ ખબર પડી ગઈ હતી કે આ નવા અંકલ તો ટિકડી શું ભાવ પણ નહી આપે.
પ્રિયમની સાથે વાતો કરતા અગિયાર ક્યાં વાગી ગયા ખબર જ ન પડી.
આકાશભાઈની ધારણા ખોટી હતી.
શરૂઆતના સમયને બાદ કરતા આકાશભાઈને ક્યાંય પણ ડૉ. અશ્વિનની કમી ન સર્જાઈ.
પ્રિયમના અવાજના લહેકાથી માંડીને લાગણી સુધી બધું જ ડૉ. અશ્વિન એને વારસામાં આપીને ગયા હોય એમ લાગ્યું.
“ચાલો પ્રિયમભાઈ અમે નિકળીએ. તમને પણ ખૂબ મોડું થતું હશે.”
“સારું આકાશભાઈ. સાજા હોવ તો પણ ડૉક્ટરની ક્લિનિકમાં અવાય.” પ્રિયમના આ વાક્યથી જ વાતાવરણ વધારે લાગણીશીલ બની ગયું.
સાચે જ આ “સેવા” ક્લિનિક ફેમિલી ડૉક્ટરનું ફેમિલી ક્લિનિક લાગતું હતું.

ધૈર્યનું મોઢું તો અડધી કાઠી એ ટિંગાયેલા ધ્વજ જેવું હતું.

આત્યાં જ પાછળથી બૂમ સંભળાઈ.
“એય સ્માર્ટ બોય…લે આ તારી દવા તો લેતો જા..સોરી વાત વાતમાં હું તને આપવાનું જ ભૂલી ગયો.
પપ્પાના છેલ્લા શબ્દો આ જ હતા કે “મારા સ્માર્ટ બૉયને એની મનપસંદ ટિકડીઓ આપવાનું ન ભૂલતો.”

By:Maulik Nagar “Vichar”

HopeScope Stories Behind White Coat – 25 / Maulik Nagar “Vichar”

By:Maulik Nagar “Vichar”

“એ….કોઠી….”

“તારો બાપ કોઠી”

“એ….કોઠી….”
“તારો બાપ કોઠી” નીરવનાં માનસિક સંતુલનની સાથે હવે જીભનું સંતુલન પણ ખોરવાઈ ગયું હતું.
વિદ્યાર્થી હોય કે શિક્ષક હવે તો બધાં જ એની ઠેકડી ઉડાડવા લાગ્યા હતા.
ગુજરાતીના ટીચરે તો નીરવ પર એક કવિતા પણ બનાવી હતી.

તારું તડબૂચ જેવું મોઢું, જોઇ ઊંઘી પૂંછડીએ દોડુ,
આ તો કેવી અજબ જેવી વાત છે.
તારી ફેલાયેલી કાયા જાણે લીમડાની ઘેરી છાયા,
આ તો કેવી અજબ જેવી વાત છે..
નાક તારું ચીબું જાણે કટાઈ ગયેલું છીબું,
આ તો કેવી અજબ જેવી વાત છે..”

જયારે પણ નીરવ ક્લાસમાં પ્રવેશે એટલે બધા છોકરાઓ સાથે મળીને આ કવિતા ગાય. વિદ્યાર્થી અને શિક્ષકો માટે નીરવ એક મનોરંજનનું સાધન બની ગયુ હતું.

લાંબી લચક ઘેરાવાવાળી દૂંદ, પૃથ્વીના ગોળા જેવો ગોળમટોળ ગોરો ચહેરો, હબસી જેવાં જાડા હોઠ, મગદળ જેવા હાથ, વિખરાયેલા ઝાફરાં જેવાં વાળ અને નાકે લબડતું લીંટ નીરવની કદરૂપતામાં વધારો કરતુ હતું.

“મમ્મી, મારે હવે સ્કૂલે નથી જવું.” આ ફરિયાદની સામે મમ્મી હંમેશા કહેતી કે “નીરવ દુનિયા અને પરિસ્થિતિ સાથે લડતા શીખ.”
અને બીજા દિવસે નીરવ કોઈક વિદ્યાર્થીના હાથ પગ તોડીને આવે. એટલે લડીને જ આવે.

રોજની આવી માનસિક યાતનાથી હવે નીરવનો સ્વભાવ વિકૃત થવા લાગ્યો હતો.
નીરવને માણસોનો ડર લાગવા લાગ્યો હતો. અને આજુબાજુના લોકોને પણ એનાથી ડર લાગવા લાગ્યો હતો.
એના એકલદોકલ મિત્રો હતા તેઓએ પણ એનો સંગાથ છોડી દીધો હતો.
એકનો એક દીકરો હોવાથી ઘરમાં તો એને પૂરતો પ્રેમ અને સહકાર મળતો. પણ પોતાની કાયા તરફથી કોઈ જ સહકાર ન હતો.

“મમ્મી મને પેટમાં બહું લ્હાય બળે છે.” સવાર સવારમાં આંખો ચોળીને આવતાં નીરવની આવી ફરિયાદ સાંભળીને મમ્મીએ એ જ બધું ભાષણ આપ્યું અને સ્કૂલે જવા એને તૈયાર કર્યો.
રીક્ષાવાળા મનુકાકા ના આવે ત્યાં સુધી એ ફરિયાદ કરતો જ રહ્યો. પણ મમ્મી ટસની મસ ના થઇ.
આવી ફરિયાદ બે ત્રણ દિવસ ચાલી.
નીરવની ફરિયાદની હવે એની જીભ પણ બહાર ડોકાવા લાગી અને દિવસમાં અનેક વખત ઊલટીના ઉબકા ખાતો નજરે પડ્યો.

નીરવનાં પપ્પા વિષ્ણુભાઈએ એમનાં બાળપણના મિત્ર ડૉ. શ્રીકાંતને ફોન કર્યો. એમણે ક્લિનિક પર આવી જવા કહ્યું. નીરવનાં મનમાં વળી પાછો ડર ફસાયો કે હવે ડૉક્ટર અંકલ પણ મારી મજાક ઊડાવશે.

“વિષ્ણુ, નીરવની એન્ડોસ્કોપી પરથી જાણવા મળે છે કે એને આંતરડામાં અલ્સર છે.” ડૉ. શ્રીકાંતે એનાં એ જ સાઉથ ઇન્ડિયન લહેકામાં કહ્યું કે ચિંતાની કોઈ વાત નથી. હી વિલ બી પરફેક્ટ બાય ધ મેડિસિન.”
ડૉ. શ્રીકાંતે દવાઓનું પ્રિસ્ક્રિપ્શન લખી આપ્યું અને થોડી વાર સ્કૂલ અને કૉલેજની વાતો વાગોળી. વિષ્ણુ એ જવા પરવાનગી માંગી.


વિષ્ણુએ પોતાના મહાકાય દીકરા નીરવના વિશાળ ચહેરા તરફ નજર કરી.
“બી સ્યોર..કે એ બીજો શ્રીકાંત ના બને.” ડૉ. શ્રીકાંતે હાથમાં એક વિઝિટિંગ કાર્ડ થમાવ્યું અને હળવી સ્માઈલ કરીને પોતાના સ્કૂલના ફોટો સામે ઈશારો કરી જૂના દિવસો યાદ કરાવ્યા.
નીરવ જેવી જ કાયા હતી. માત્ર રંગનો જ ફરક હતો.
મિત્ર ડૉ. શ્રીકાંતની કૅબિનની બહાર નીકળી વિષ્ણુએ વિઝિટિંગ કાર્ડ પર નામ વાંચ્યું…”ડૉ. અનુરાગ શ્રીવાસ્તવ, ઓહ..આ તો અનુરાગ..અમારી જ બેચનો સ્ટુડન્ટ હતો.” વિષ્ણુ એમ જ બબડ્યો.
“પણ…આ જ તો કાન્તયાને હંમેશા ટપલીદાવ કરતો હતો. શાલો ભણવામાં ડફોળ આજે ડૉક્ટર બની ગયો અને એ પણ સાઇક્યાટ્રીક…” વિષ્ણુના આનંદનો પાર ન રહ્યો…એનાં બે કારણ હતા કે સ્કૂલના દિવસો તાજા થઇ ગયા અને પોતાના મિત્રને મળવા મળશે એ આનંદ નફામાં.


“હેય સ્માર્ટી….” ડૉ. અનુરાગના સ્માર્ટી શબ્દથી જ નીરવનાં તો રૂંવાટા ઊભા થઇ ગયાં. આ અગાઉ પોતાના નામની પાછળ તોંદુ, ભંભોટીયું, ગણપતિ જેવાં જ શબ્દો સાંભળ્યા હતાં.
ડૉ. અનુરાગે એને પહેલેથી જ કહી દીધું હતું કે “જો હું તારા પપ્પા જેટલો બુઢ્ઢો નથી એટલે મને તું અંકલ કહેતો જ નહિ, આઈ એમ યોર ફ્રેન્ડ.”
“યસ અંકલ….સોરી…દાસ…”(ડૉ. અનુરાગ શ્રીવાસ્તવના પ્રથમ શબ્દોથી બનાવેલ નામ) નીરવનાં મોટાં મોટાં હોઠ આજે તાજાં ખીલેલાં ગલગોટાની જેમ હસતા હતાં.
એક માત્ર સ્માર્ટી શબ્દએ જ નીરવનાં શ્વાસમાં આત્મવિશ્વાસ ભરી દીધો.

“નીરવ તું સાયકલ ચલાવે છે?” ડૉ. અનુરાગ નીરવની અપેક્ષાથી અલગ જ વર્તન કરી રહ્યા હતાં.
નીરવને તો એમ હતું કે આ ડૉક્ટર પાછી કોઈ નવી દવાઓ આપશે અને બધું એનું એ જ. પણ આ તો સાચે જ બાપની ઉંમરનો એક ફ્રેન્ડ મળ્યો.
“ના દાસ…મને પડી જવાની બહું બીક લાગે છે.” નીરવે આંગળીના ટેરવાં રમાડતા કહ્યું.
“નીરવ તું તો આટલો બહાદુર છે…તારી બીકને જ મિત્ર બનાવી લે ને!”
“હેં…..!!” નીરવ વધારે કાંઈ બોલ્યો નહિ. પણ ચોંક્યો.
“હાસ્તો, મિત્રોથી ક્યારેય આપણને બીકના લાગે…જો તને મારાથી લાગે છે?”
તોંદુમલે નકારમાં માથું ધૂણાવ્યું..
“ચલ તો પછી કાલથી મારી જોડે રોજ સવારે સાયકલીંગ કરવા..ઉઠીશને સવારે પાંચ વાગે?
તોંદુમલે હવે હકારમાં માથું ધૂણાવ્યું..
“પપ્પાને કહેજે હેલ્મેટ અને ની-પેડ પણ લાવી આપે..યુ સી સેફટી ફર્સ્ટ!”

વિષ્ણુ આ અનુરાગનું આજે અલગ જ રૂપ જોઈ રહ્યો હતો.
આ વ્યક્તિ ડૉક્ટર તો માત્ર નામ પૂરતો જ છે બાકી સાચે જ સાચો મિત્ર છે. મારો પણ અને નીરવનો પણ.
ઘરે ગયા પછી પણ વિષ્ણુના વિચારો માત્ર અનુરાગ વિષે જ વિચારતા હતો….
જેનું સ્કૂલનું નામ જ આઉટસાઈડર હતું આજે એ લોકોના દિલમાં જગ્યા કરવામાં માહેર હતો.
જે શિક્ષકોના મગજનો ત્રાસ હતો એ વ્યક્તિ આજે લોકોના મગજને હાશ પહોંચાડતો હતો.
જે વ્યક્તિ એની નજીક જતાં ગભરાતી હતી..એ જ વ્યક્તિ એ આજે મારા દીકરા માટે એની ટ્રીટમેન્ટ લેવાં માટે મને આંગળી ચીંધી.
વર્ષો પછીના આ અનુરાગના વર્તનમાં ગજબનું પરિવર્તન હતું અને એવું જ પરિવર્તન આજે નીરવના વર્તનમાં પણ દેખાતું હતું.
રૂમમાં સૂનમૂન ભરાઈ રહેવા ટેવાયેલાં નીરવે આજે મમ્મીને “રોટલી બનાવવા મદદ કરું?” જેવી માંગણી કરી. જે નીરવનાં સ્વભાવથી સાવ વિપરીત.

રોજ દાસનો સવારે પાંચ વાગે ફોન આવી જાય.
જરાક પણ સુસ્તી રાખ્યાં વગર નીરવ પણ દાસની ટોળકી સાથે સાયકલિંગ કરવા નીકળી જાય.
નીરવને માનસીક અને શારીરિક બંને કસરત મળવા લાગી.
દાસની ટોળકીમાં નીરવ સૌથી નાનો હોવાથી એને વ્હાલ પણ એટલો જ મળતો હતો.
દિવસો જતાં દાસે સાયકલિંગ જેવી બીજી અનેક પ્રવૃતિઓ, આઉટિંગ અને સ્પર્ધાઓ ગોઠવી.
સમજી લો કે આ બધું એની ટ્રીટમેન્ટનો જ એક ભાગ હતું.
નીરવની ચરબીમાં એકાદ દોરા જેટલો જ માત્ર ફરક પડ્યો પણ એની નિરાશાના દોરા તૂટીને એમાં અનેક ઘણો આત્મવિશ્વાસ અને નિખાલસતા આવી ગઈ.
નીરવમાં પરિસ્થિતિને સ્વીકારવાની સૂઝ આવી.

સમય જતાં આંતરડામાં થયેલ અલ્સરનું કારણ પણ જાણવા મળ્યું. ગુજરાતીનાં શિક્ષક એની એટલી ઠેકડી ઉડાડતા કે એ ગભરાઈ જઈને ઊલટી કરી બેસતો અને પછી બીજાં વિદ્યાર્થીઓ એનાં પર હસતા. માટે એણે એ ઊલટી ગળી જવાનું શરૂ કર્યું હતું.
એનાં કારણે ઇન્ફેક્શન થતાં એને આંતરડાનું અલ્સર થયું હતું.

દાસે તો એને જડમૂળથી શીખવી દીધું કે નીરવ દરેક મુશ્કેલીઓ સાથે દોસ્તી કર, એ મુશ્કેલી જ તને તક આપશે.
અને આ જ અભિગમથી નીરવના વ્યક્તિત્વમાં હકારાત્મક બદલાવ આવ્યો.

એક દિવસ સ્કૂલમાં પ્રાર્થના બાદ કલાસરૂમમાં રાખેલા સ્પીકરમાં પ્રિન્સિપાલ સાહેબની સૂચના ચાલુ થઇ. તેમણે જાહેરાત કરી કે આંતરશાળા નાટ્ય સ્પર્ધામાં આપણી શાળા પણ ભાગ લે તેવું આમંત્રણ મળેલ છે. નાટકમાં રસ ધરાવતાં વિદ્યાર્થીઓ પોતપોતાનાં નામ વર્ગશિક્ષક પાસે નોંધાવી લે.

જાહેરાત પૂરી થતાની સાથે જ નીરવે પોતાનું નામ લખાવવા હાથ ઊંચો કર્યો; શિક્ષકે પૂછ્યું, “અલ્યા તું કયું પાત્ર ભજવીશ, તોંદુ!.”
નીરવે એક ક્ષણનો પણ વિલંબ કર્યા વગર તરત જવાબ આપ્યો. “ગણપતિ”

HopeScope Stories Behind White Coat – ૨૨ / Maulik Nagar “Vichar”

મૌલિક નાગર “વિચાર”

વારસો

“સિસ્ટર….આ અઠવાડિયાનો સ્કોર બે થયો. એક રિક્ષાવાળો અને બીજો અમારા જ એરિયાનો ફેરિયો..” વાંકી વળીને દર્દીનાં ટાંકા લેતાં લેતાં ત્રાસી આંખ કરીને મલકાઈને ડૉ. તેજલે સિસ્ટર કુમુદને લેન્સેટ આપવા ઈશારો કર્યો.
“યે કાલી કાલી આંખે…તુરૂરૂ….તુરૂરૂ…ગાતાની સાથે જ મેં તો રિક્ષાવાળાને એક લપડાક આપી.” દર્દીને એનેસ્થેસિયાથી ઘેન હતું એટલે આવી રમૂજ શક્ય હતી.
“મે’મ તુરૂરૂ….તુરૂરૂ ગાતા એ રિક્ષાવાળાનો મોઢાનો સ્વાદ તૂરો તૂરો થઇ ગયો હશે! નહિ.” કહીને જુનિયર રેસિડેન્ટ ડૉક્ટરે ડૉ. તેજલને પાનો ચઢાવ્યો.
“અને આપણા તેજલ મે’મની કાલી કાલી આંખે…લાલ લાલ તેજ વરસાવતી થઇ ગઈ હશે…” દૂર બેઠેલાં કવિ હૃદયવાળા ડિપાર્ટમેન્ટ હેડ ડૉ. મૌલિકે તેજલને મે’મ કહીને એમનું બોસપણું બતાવ્યું અને તેજલને એના પ્રમોશનના સંકેત આપ્યાં.

તેજલનો સ્વભાવ જલ જેવો જ નિર્મળ અને પ્રેમાળ હતો પણ જો એની કોઈ છેડતી કરે તો સ્વભાવે તેજ મિર્ચી જેવી હતી.
પાણીદાર અને તેજસ્વી આંખો, ઘાટ્ટા ઘેરા ખુલ્લાવાળ, નાજુક ચહેરા પર આછો પાતળો મેકઅપ અને બોલવામાં તેજ તેજલને હંમેશા આવા કોઈકને કોઈક લવરમૂછિયાઓનો સામનો કરવો પડતો.

ગર્ભ શ્રીમંત તેજલનું પરિવાર મલ્ટીસ્પેશ્યાલીટી હોસ્પિટલ જેવું હતું. બા હોમિયોપથી ડૉક્ટર હતાં. દાદા ડેન્ટિસ્ટ, પપ્પા અને મમ્મી બંને ગાયનેકોલોજિસ્ટ અને ભાઈ ઓપ્થેમોલોજિસ્ટ.
તેજલનું સ્ટાઇપેન્ડ એટલું પણ ન હતું કે એ પોતાની ગાડી ખરીદી શકે. મોપેડની ઝંઝટ ખુદ તેજલને જ પસંદ ન હતી. હેલ્મેટ પહેરો, મોંઢા પર બુકાની બાંધો, આંખમાં કચરો ન જાય એટલે ચશ્માં…વિગેરે વિગેરે…ગમે તેટલી શ્રીમંત પણ ખુદ્દાર પણ એટલી જ હતી. પાછુ શરમનું પૂછડું તો હતી જ.
અને હોય જ ને! કેમકે હવે તો તેજલ રજિસ્ટ્રાર બનવાની હતી.
રાતની ડ્યુટીની ઇન્ચાર્જ ડૉ. તેજલ.
હવે તો ડિપાર્ટમેન્ટ હેડ ડૉ. મૌલિક પણ એને હળવી મજાક કરતા ક્યારેક ક્યારેક મે’મ કહીને બોલાવતા.

નાઈટ શિફ્ટ ઇન્ચાર્જ બનવાથી તેજલની ઘડિયાળ કુદરતની ઘડિયાળ કરતાં ઊંઘી ચાલતી હતી.
લોકો સુવે ત્યારે એને જાગવું પડે. પણ તેજલને આ ઉજાગરામાં સંતોષ મળતો હતો.
એમ.બી.બી.એસ કર્યા પછી એ સર્જન બની શકત કે બીજી કોઈ સ્પેશ્યિલીટી કરી શકત પણ એનાં હાથ પગમાં તો ઘૂઘરાં બાંધ્યા હતાં.
જ્યાં સુધી એ થનગને નહિ ત્યાં સુધી એને ચેન ન પડે એટલે જ એણે ઇમર્જન્સી મેડિસિનનો અભ્યાસ ચાલુ કર્યો હતો.
ઇમર્જન્સી શાખામાં હંમેશા એને રોમાંચ મળતો. અણધારી ચેલેન્જ સ્વીકારવાની એને મજા આવતી અને જો કોઈ કાર્ડિયાક અરેસ્ટવાળા પેશન્ટને રિવાઇવ કરે એટલે એનો સંતોષ બમણો થઇ જાય.
ઇમર્જન્સીના અભ્યાસ દરમ્યાન ‘સારવાર’ અને ‘સમયસરની સારવાર’ બંને વચ્ચેનો તફાવત એણે ઘૂંટડે પીધો હતો.
જેવી એમ્બ્યુલન્સની ઘંટડી સંભળાય એટલે એનાં હાથ, પગ અને હૈયામાં થનગનાટ ચાલું થઇ જાય.
રાતની શિફ્ટ અને રોજના ઉજાગરાને લીધે તેજલની આંખની નીચે કાળા કુંડાળાનો લેપ લાગ્યો હતો પણ એ કુંડાળા એનાં કામનાં સંતોષની નીચે દબાઈ જતા હતાં.

તેજલ જેવી સવારે હોસ્પિટલથી ઘરે જાય એટલે બા અને ભાઈ બંનેની કચકચ ચાલું થઇ જાય. બાની કચકચ ગુજરાતીમાં હોય અને ભાઈ અંગ્રેજીમાં રાડો પાડે.
બંનેની વાત એક જ જગ્યાએ અટકે કે “આજે કુંડાળા અને કાલે કરચલીઓ…”
ભાઈનું અંગ્રેજીમાં ભાષણ પતી જાય પણ બાનું લેક્ચર કોઈ અટકાવે નહિ ત્યાં સુધી ચાલ્યા જ કરે. “આંખ તો સ્ત્રીનું ઘરેણું કહેવાય…કોઈ મુરતિયો….!!”
કુંવારી તેજલ સાથે સદ્દભાગ્યે ગાયનેકોલોજિસ્ટ મમ્મી પપ્પા હમણાં કચકચ કરે એવો કોઈ વિષય ન હતો.

રજિસ્ટ્રાર બન્યાં પછી તેજલનાં આછા પાતળા મેકઅપના થર થોડાં જાડા થયા હતાં. દેખાવ પ્રત્યે હવે વધારે જાગૃત થઇ હતી. જીવતાંજીવ દાદાએ પોતાની વસિયત બનાવી હતી અને એમાં થોડો ઘણો વારસો પોતાની પૌત્રીનો પણ રાખ્યો હતો. તેમાંથી ડાઉન પેમેન્ટના થોડાં પૈસા ભરી તેજલે લોન પર નાનકડી ગાડી પણ વસાવી લીધી હતી. એટલે હવે રિક્ષા કે ટેક્ષીની ઝંઝટથી પણ છુટકારો મળ્યો હતો. અને લપડાકનો સ્કોર પણ શૂન્ય થઇ ગયો હતો.

“મેડમ, હવે તો શિફ્ટ બહું બોરિંગ થઇ ગઈ છે. તમારા રિક્ષા અને ટેક્ષીના કિસ્સાઓ સાંભળવા જ નથી મળતાં.” વેરાન ઇમર્જન્સી ડિપાર્ટમેન્ટ અને બોરિંગ શિફ્ટમાં એમ્બ્યુલન્સની સાયરન સંભળાઈ અને આખા ડિપાર્મેન્ટમાં હંમેશની જેમ દોડધામ ચાલુ થઇ ગઈ.
કાર્ડિયાક અરેસ્ટમાં પેશન્ટ આવ્યું હતું. હૃદય ધબકતું સાવ બંધ થઇ ગયું હતું. પેશન્ટને ડેડ જાહેર કરવાને બદલે તેજલે સતત સી.પી.આર આપવાનું સૂચન કર્યું.
થોડી થોડી વારે હાર્ટ રિધમમાં આર્ટિ ફેક્ટ દેખાતી હતી એટલે તેજલની આશા અકબંધ હતી. “વારાફરથી વારો, તારા પછી મારો” કરતા કરતા પિસ્તાળીસ મિનિટ સુધી સી.પી.આર ચાલ્યું. તેજલના આ મરણિયા પ્રયાસના લીધે પેશન્ટનું હૃદય વળી પાછું ધબકતું થઇ ગયું.
“સિસ્ટર, પેશન્ટને ઇન્ટયુબેટ કરવું…..” વાક્ય પતે તે પહેલા જ તેજલનો ટ્રેઈન્ડ સ્ટાફ ટ્યૂબ અને બીજી સામગ્રી લઈને તૈયાર જ હતો.
તેજલે વાંકી વળીને પેશન્ટનું મોઢું ખોલ્યું, પ્રોસિજર ટ્રે લઈને ઊભેલા સિસ્ટર કુમુદ સામે ત્રાંસી આંખે ટ્યૂબ લેવા હાથ લંબાવ્યો. કોઈ ઉભેલું દેખાયું જ નહિ. માત્ર કાળો ડિબાંગ ધબ્બો.
ડાબી બાજુ જોયું, જમણી બાજુ જોયું. ક્યાંય કશું જ દેખાય નહિ. માત્ર સીધું જ દેખાય..કીકીઓ આમ તેમ કરે તો માત્ર કાળો ડિબાંગ ધબ્બો..
પોતાની સાથે કંઈક વિચિત્ર થઇ રહ્યું છે એવું તેજલને લાગ્યું. જેમ તેમ કરીને પેશન્ટને ઈંટ્યૂબેશન કરીને રિવાઇવ કરી લીધા. એકાદ કલાકમાં પેશન્ટ એકદમ નોર્મલ થઇ ગયું અને ઓબઝર્વેશન માટે એમને આઈ.સી.યૂમાં શિફ્ટ પણ કરી દીધા.

તેજલની અકળામણ વધતી હતી. એને બેચેની લાગવા લાગી, આંખે અંધારા આવવા લાગ્યા.
“સારવાર” અને “સમયસરની સારવાર”ના તફાવતનું જ્ઞાન એને અહીંયા કામ લાગ્યું.
જરાક પણ વિલંબ કર્યા વગર એણે ડિપાર્ટમેન્ટ હેડ ડૉ. મૌલિકને ફોન કરીને પોતાની પરિસ્થિતિની જાણ કરી.
ડૉ. મૌલિકને સ્ટ્રોક હોવાની શંકા ગઈ. ત્યાંના સ્ટાફને જણાવી ડૉ. તેજલને બીજા થોડાક રિપોર્ટ સાથે એમ. આર. આઈ કરાવવા મોકલી.
અને તુરંત જ ડૉ. મૌલિક હોસ્પિટલ આવી ગયા.
બધાં જ રિપોર્ટસ નોર્મલ હતા. એમ.આર. આઈથી જાણવા મળ્યું કે આંખમાં રેટિનામાં કંઈક પ્રોબ્લેમ લાગે છે!
તેજલનો ભાઈ પ્રખ્યાત ઓપ્થેમોલોજિસ્ટ હોવાથી કન્સલ્ટેશન માટે એને જ બોલાવવામાં આવ્યો.
“ડૉ. મૌલિક, થૅન્ક્સ ફોર ધ ક્વિક ડાયોગ્નસ, માય સિસ્ટર હેસ રેટિના ડિટેચમેન્ટ.” રેટિના ડિટેચમેન્ટની સર્જીકલ ટ્રીટમેન્ટ હોવાથી તેજલને એનાં ભાઈ ડૉ. મેહુલના ક્લિનિક પર લઇ જવામાં આવી અને સફળ સર્જરી કરવામાં આવી.
થોડાં દિવસ બાદ એને આંખો ખોલવાની પરવાનગી મળી ત્યારે એનું આખુંય પરિવાર એની સામે ઊભું હતું. ડૉ. તેજલે ચારેય તરફ નજર કરીને જોઈ લીધું. તેની સામે મમ્મી, બા અને ભાઈ ઉભા હતા. ડાબી બાજુ પપ્પા અને જમણી બાજુ દાદા માથા પર હાથ ફેરવતા હતાં.
પપ્પાએ કહ્યું, “બેટા! ચિંતા ન કર, આ રેટિના ડિટેચમેન્ટની સમસ્યા મને પણ થઇ હતી અને તારા દાદાને પણ થઇ હતી. વી બોથ આર ઓકે નાઉ.”
રમૂજી સ્વભાવવાળા દાદા એ ઉમેર્યું, “મને લાગે છે રેટિના ડિટેચમેન્ટ પણ તને વારસામાં જ મળ્યું છે. હા…હા..હા…” સાંભળતા જ રૂમમાં ઉભેલા બધાં ખડખડાટ હસી પડ્યાં.
બસ, ત્યારથી જ ડૉ. મૌલિકે પોતાની હોસ્પિટલના મેનેજમેન્ટને સૂચન કરીને ફૂલ બોડી ચેકઅપમાં રેટિના ચેકનો પણ સમાવેશ કરાવડાવી દીધો.

HopeScope Stories Behind White Coat – 18 / Maulik Nagar “Vichar”

By:Maulik Nagar “Vichar”

દરવાજો ખુલતાની સાથે જ ફૂલનો ગુલદસ્તો લઈને ઉભેલા શૈલેન્દ્રદાદાને જોઈને દિવ્યતા ખુશ ખુશ થઇ ગઈ.
“દા…દા…આજે તો ઇંજી નથી લાવ્યાંને?”
“અરે બેટા, તારા માટે તો ચૉકલેટ કેક લાવ્યો છું..મેની મેની હેપ્પી રિટર્ન્સ ઓફ ધ ડે ટુ માય એંજલ દિવ્યતા એન્ડ યોર મમ્મી અવની.” હેપી બર્થ ડેના મધુરા સૂરો પછી શૈલેન્દ્રદાદાએ પ્રેમાળ અવાજે પૂછ્યું, “ક્યાં ગઈ અવની?
“એ જાડી તો ઉપર હશે! મમ્મી અને પપ્પા બંને કંઈક રક્ઝક કરતા હતાં.” દસ વર્ષની દિવ્યતાએ કાલા કાલા લહેકામાં દાદાને કહ્યું.
“જાડી” અને “રક્ઝક” સાંભળતાની સાથે જ શૈલેન્દ્રદાદા બાર વર્ષ જૂની સ્મૃતિમાં ખોવાઈ ગયાં.

“જીદ હું નથી કરતી મિસ્ટર શાલીન, તમે જીદ કરો છો!” ત્રીસ ત્રીસ વર્ષે પણ માતૃત્વથી કોરી રહી ગયેલ અવનીની જીદ આજે તોફાને ચડી હતી.
“અવની, આઈ લવ યુ સો મચ ડાર્લિંગ, પણ જે શક્ય નથી તે નથી જ.” શાલીનને આ “મિસ્ટર શાલીન”નો કટાક્ષ અસહ્ય લાગ્યો. જયારે કોઈ પણ વિવાહિત સ્ત્રી જો માતૃત્વથી વંચીત રહે તો એનામાં પણ આવાં કટાક્ષકાર લેખકોની આત્મા આવી જાય.
“મારે પણ બાળક જોઈએ છે, પણ શૈલેન્દ્રફુઆએ તને શું કહ્યું છે કે હજી થોડું વજન વધાર તો ડિલિવરીમાં તને કોઈ વાંધો ના આવે.” સુકલકડી અવનીના સૂતળી જેવા બાવડા પકડીને હિન્દી સીરિયલના હીરોની જેમ શાલીન બોલ્યો.
“હા, તો શું? આજથી પણ જો ગણતરી કરીયે તો મારી પાસે નવ-નવ મહિના છે.” નવ મહિના બોલતાની સાથે જ અવનીમાં રોમાંચ આવી ગયો.
“તું નહીં સમજે એટલે નહીં જ સમજે અવની, ખરું ને?” શાલીનથી એક રાડ નંખાઈ ગઈ.
શાલીનમાં આવું વર્તન પહેલી જ વખત જોઈ રહેલી અવનીનું આખું શરીર ધ્રુજવા લાગ્યું અને સોફા પર જોરથી પછડાઈ.
શાલીને પણ બધો ગુસ્સો અને ચર્ચા બાજુ પર મૂકીને કાગળિયા જેવા અવનીના શરિરને આલિંગન કર્યું અને એનું માથું પોતાનાં ખોળામાં લઇ પીઠ થાબડવા લાગ્યો.

“શાલીન મને બહું જ ચક્કર આવે છે, મારી કમર બહું જ દુઃખે છે.”
“પાછી તારી આ કમ્પ્લેઇન્ટ ચાલુ થઇ ગઈને! જયારે જયારે પણ તું ગુસ્સે થાય છે કે નારાજ થાય છે ત્યારે તારી આ કૉમન કમ્પ્લેઇન્ટ હોય છે.”
“અત્યારે અસહ્ય દુખે છે, આઈ નીડ પરમેનન્ટ સોલ્યૂશન યાર. સીન્સ લાસ્ટ ફ્યુ ડેયઝ ઇટ્સ ઈમ્બેરેબલ.”
“સારું, કાલે હું વર્કફ્રોમ હોમ કરીને આપણે શૈલેન્દ્ર ફુઆને બતાવી આવીએ.” આજે રજા નહીં લેવાય..હમણાં હમણાં બહું જ રજાઓ પાડી છે.


“આવો..આવો શાલીનકુમાર, આવ બેટા અવની, હોલીડેનો થાક હજી ઉતર્યો નથી હે ને?” અમદાવાદ શહેરના નામી ગાયનેકોલોજિસ્ટ અને અવનીના ફુઆ ડૉ. શૈલેન્દ્ર શાહે શાલીન અને અવનીને માનભર્યો આવકાર આપ્યો.
“સોનોગ્રાફી રિપોર્ટ લઈને આવ્યાં છો ને?” ફુઆએ શાલીનકુમારને પૂછ્યું.
“હા, ફુઆ..પણ…”
“મને ખબર છે તમે બંને ચિંતિત છો કે મેં અવનીને ચકાસ્યા વગર જ સોનોગ્રાફી કરાવવાનું કેમ કહ્યું. હે ને?” ડૉક્ટર કમ ફુઆએ સોનોગ્રાફી રિપોર્ટ હાથમાં લેતાં હળવેકથી કહ્યું. “અમે ડૉક્ટરો થોડાં શંકાશીલ તો ખરા જ!!”
“હા, પણ એ શંકા ક્લિનિક સુધી જ..” આવા ગરીબ જોકનું માન રાખવા શાલીન અને અવની ખોટું તો ખોટું હસ્યાં!
ફુઆ પણ રિક્ષાના ડાંચકા વાગે એમ થોડું હસ્યાં પણ રિપોર્ટ વાંચતાની સાથે જ એમનાં બાળસહજ મોઢાં પર ગંભીરતા આવી ગઈ.
“આઈ હેડ અ ડાઉટ એન્ડ ઈટ…” ડૉ. શૈલેન્દ્ર એમનાં મેડિકલ ઇન્વેસ્ટિગેશન માટે પ્રખ્યાત હતાં.
શાલીન અને અવનીએ એમને મળવાની વાત કરી હતી તે જ વખતે તેમણે અવનીનો સોનોગ્રાફી રિપોર્ટ કરાવીને જ આવવા જણાવ્યું હતું.
બંનેને આ રિપોર્ટ કરાવવું અજુક્તું તો લાગ્યું હતું પણ એમને ડૉક્ટર ફુઆની કાબિલિયત પર ઊંડો વિશ્વાસ હતો.
“બેટા, આઈ એમ સોરી ટુ સે બટ યુ હેવ “સી.કે.ડી” (ક્રોનિક કિડની ડિસીઝ).”
“ઈનફેક્ટ આ રિપોર્ટ પ્રમાણે તારી એક કિડની નાનપણથી જ કામ નથી કરતી અને એનાં કારણે તને આ બીજી કિડની ઉપર ખૂબ લોડ પડે છે.” ફુઆ ડૉક્ટરના અંદાજમાં બોલ્યા તો ખરાં પણ સૌથી વધારે એમને જ વેદના થઇ. કારણકે એમની પત્નિ દિવ્યાનું અવસાન પણ ક્રોનિક કિડની ડિસીઝના કારણે જ થયું હતું.
થોડીવાર વાતાવરણ ઠંડુ ગાર થઇ ગયું. શાલીન અને અવની બંને તો બરફની મૂર્તિની જેમ સજ્જડ થઇ ગયાં. ભવિષ્ય સામે દેખાતું જ હતું કે અવની ટૂંક સમયમાં પીગળીને પાણી થઇ જવાની અને એનાં વગર શાલીન પણ ક્યાં જીવી શકવાનો હતો. ફુઆનું એક વાક્ય જ વાવાઝોડું બની ગયું.
“શાલીનકુમાર આમ બંને જણા ઢીલા ન પડો. હવે આ જમાનામાં આપણે કિડની ટ્રાન્સપ્લાન્ટ જેવાં અનેક ઉપાયો છે.” બંનેના ડુસકાઓને ઘડીક આશ્વાશન મળ્યું.
“પણ એ ક્યાંથી…કઈ રીતે..કોણ…” શાલીનની અધીરતા એનાં પ્રશ્નોમાં દેખાઈ.
“જુઓ, મારાં બે-ત્રણ મિત્રો નેફ્રોલોજિસ્ટ છે. આપણે એમની સલાહ લઈશું. જો આપણને કોઈ કિડની ડોનર મળી જાય તો અવનીની કિડનીનું ટ્રાન્સપ્લાન્ટ કરાવીને એને નવજીવન આપી શકીશું.”
‘રામ રાખે તેને કોણ ચાખે’ના ન્યાયે સ્ટેટ કિડની ફાઉન્ડેશનની મદદથી એક કિડની ડોનર મળી જ ગયો. અવનીની કિડનીનું સફળ ટ્રાન્સપ્લાન્ટ પણ થઇ ગયું. પણ નેફ્રોલોજિસ્ટ ડૉક્ટરની સલાહ હતી કે મોડે મોડે પરણેલ આ યુગલ હવે સ્વપ્ને પણ બાળકનું ન વિચારે.

ટ્રાન્સપ્લાન્ટના થોડાક જ સમયમાં અવનીનું સ્વાસ્થ્ય દિવસેને દિવસે સુધરવા લાગ્યું હતું. મનના મક્કમ સ્વભાવને લીધે એનાં શરીરની નબળાઈ હવે સ્વસ્થ થવા લાગી હતી.
રોજીંદુ જીવન પાછું આવતા બંને જણાએ એકાદ બે વર્ષ તો જનેતા બનવાની ઈચ્છાને દબાવીને રાખી. પણ એક દિવસ અચાનક જ ડૉક્ટરની સલાહને અવગણીને અવનીએ શાલીન સમક્ષ મા બનવાની ઈચ્છા વ્યક્ત કરી.
શાલીન અને શૈલન્દ્રફુઆના ઘણું સમજાવવા છતાં પણ અવની એકની બે ન થઇ. જીદે ચડેલી અવનીની ઈચ્છાને અંતે હકારની મહોર લાગી.
કુદરતને પ્રાર્થના કરીને બે-બે વખત પ્રયત્ન કરવાં છતાં પણ અવનીના ખોળાને અસફળ ડિલિવરીની જ સોગાદ મળી.
અવનીની મા બનવાની લગની હજી પણ અકબંધ હતી. એની આટલી બધી હકારાત્મકતા જોઈને પ્રખ્યાત ગાયનેકોલોજિસ્ટ અને પોતાના સગા ફુઆ ડૉ શૈલેન્દ્ર શાહે અવનીને “આઈવીએફ” પધ્ધતિ દ્વારા પણ માતૃત્વ પ્રાપ્ત કરી શકાય છે તેવી નવી આશા આપી.
આખરે માતૃત્વની જીત થઇ અને અવનીના જન્મદિવસે જ એને કુદરતે એક પુત્રીની સોગાદ આપી.
સલાહ, સૂચન, સાથ, સહકાર અને સકારાત્મકતામાં હંમેશા સંગાથે રહેલા શૈલેન્દ્ર ફુઆના ફાળે આજે ફોઈનું કર્મ કરવાનું નસીબમાં આવ્યું.
અવનીની ઇચ્છામાં માતૃત્વની દિવ્યતા નીતરતા જોઈ ફુઆએ અવની અને શાલીનની દીકરીનું નામ “દિવ્યતા” રાખ્યું.

HopeScope Stories Behind White Coat – 11 / Maulik Nagar “Vichar”

By : Maulik Nagar “Vichar”

જાપાનનો આંતરરાષ્ટ્રીય કોન્ફરન્સ હોલ દેશ-વિદેશનાં પ્રખ્યાત ડૉક્ટરોથી ખચોખચ હતો. ચક્મકીત ઝીણી ઝીણી લાઈટો હોલની ઊંચી અને તોતિંગ સીલિંગને શોભાવી રહી હતી અને નીચે દેશ-વિદેશનાં નામાંકિત ડૉક્ટરો તારલાની જેમ કોન્ફરન્સ હોલને ચમકાવી રહ્યાં હતાં. આજે કોન્કલેવનો પ્રથમ દિવસ હોઈ ટોક્યોના મેયર પણ હાજર હતાં. સૌ પ્રથમ માઈક ટેસ્ટિંગ અને પ્રોજેક્ટરના ઓપેરેશન ચેકીંગ પછી એનાઉન્સમેન્ટ થયું.
“લેડીઝ એન્ડ જેન્ટલમેન, થેન્ક યુ વેરી મચ ફોર કમીંગ ટુ ધ ઇન્ટરનેશનલ મેડિકલ કોન્કલેવ ફ્રોમ ડિફરેન્ટ પાર્ટ ઓફ ધ વર્લ્ડ”,…..,……,…..!!!
લેટ્સ સ્ટાર્ટ વિથ ધ ફર્સ્ટ પેપર પ્રેઝન્ટેશન બાય ધ પ્રેસિડેન્ટ ઓફ ઇમર્જન્સી મેડિસિન સોસાયટી-ઇન્ડિયન ફોરમ, યંગ એન્ડ ડાયનામિક “ડૉ. મીનલ”.
ડૉ. મીનલ જાપાનમાં યોજાયેલ ‘ધ ઇન્ટરનેશનલ મેડિકલ કોન્કલેવ’માં ભારતીય ડૉક્ટર્સ ટીમની પ્રતિનિધિ હતી. વિદેશી ડોક્ટર્સના જાત જાતનાં કિસ્સાઓ સાથે એમની ટીમનું પણ આજે પ્રેઝન્ટેશન હતું. ડૉ. મીનલનું નામ અનાઉન્સ થતાં જ ભારતીય પોષાકમાં સજ્જ મીનલ પોતાનાં લેપટોપ સાથે સ્ટેજ પર પહોંચી ગઇ.
ધારદાર અંગ્રેજી અને પડછંદ અવાજ સાથે ડૉ. મીનલનું પ્રેઝન્ટેશન ચાલુ થયું. જેમ જેમ પ્રેઝન્ટેશનની સ્લાઈડ પર સ્લાઈડ બદલાતી ગઈ એમ એમ મીનલના દિવસોની સ્લાઈડ પણ ભૂતકાળમાં જતી રહી.
*********
“હેલ્લો ડૉ. અભિજીત, એક ગુડ ન્યૂઝ આપવા છે, બ્રેકમાં કેન્ટીનમાં મળીએ.” મીનલના મેસેજમાં એનાં પપ્પાએ બંનેના સંબંધને હકારની મહોર લગાડી છે એવો સંકેત દેખાતો હતો.
“કમ ઓન બેબી, લાગે છે સારાં સમાચાર આપવાં માટે તે મુહૂર્ત જોયું લાગે છે.” મીનલ ભટ્ટ બ્રાહ્મણ હોવાથી અભિજીત અવારનવાર આવી હળવી મજાક કરી લેતો હતો.
મીનલ અને અભિજીત બંને કોલેજના સમયથી જ સારાં મિત્રો હતાં. એમ.બી.બી.એસ. સાથે ભણ્યાં અને પોસ્ટ ગ્રેજ્યુએશન પણ સાથે જ કર્યું.
જોગાનુજોગ બંનેની નોકરી પણ એક જ હોસ્પિટલમાં સાથે લાગી. એમની મિત્રતા હવે પ્રેમ સંબંધના ઉંબરે આવી પહોંચી હતી.
બસ, આઈ લવ યુ નામની ચાવીથી કોણ એ સંબંધનું તાળું ઉઘાડે એની જ રાહ જોવાતી હતી. આખરે મીનલે જ માસ્ટર કી વાપરીને એક દિવસ અભિજીતને પ્રપોઝ કરી દીધું.
“હા” તો માત્ર એક ઔપચારિક હતું, અભિજીતે એક કસકસતા ચુંબન સાથે જ સંબંધને લોક કરી નાખ્યો. મીનલના મમ્મી-પપ્પાને કંઈ રીતે મનાવવા એ ખૂબ મોટો પ્રશ્ન હતો. કેમ કે, મીનલ ચુસ્ત બ્રાહ્મણ અને અભિજીત પંજાબી શીખ છોકરો હતો, અધૂરામાં પૂરું માંસાહારી પણ હતો.

અભિજીત એક પેશન્ટનું પેપર વર્ક ચેક કરતો હતો ત્યાં વળી પાછો મેસેજ રણક્યો, ‘આઈ એમ વેઇટીંગ ઈન કેન્ટીન.’
અભિજીતે બધું કામ બાજુ પર મૂકી ગુડ ન્યૂઝની દિશામાં ચાલવાનું ચાલું કર્યું.
મીનલે પહેલેથી જ બંનેની ફેવરિટ લાટે કોફી અને ચોકલેટ મફીન મંગાવીને રાખ્યાં હતાં.
અભિજીતે આવતાની સાથે જ અધીરાઈ દેખાડી, “ટેલ મી વ્હોટ આઈ વોન્ટ ટુ લિસન”.
“માય ડિયર….વિયેનાની કોન્ફરન્સ માટે હોસ્પિટલ મેનેજમેન્ટે આપણાં બેની પસંદગી કરી છે”. મીનલનો અવાજ તો અત્યારથી જ યુરોપ પહોંચી ગયો હતો.

“ઓહ માય ગોડ…..ઇટ્સ અમેઝીંગ ન્યૂઝ!!” અભિજીતને સાંભળવા હતાં તે સમાચાર તો ન મળ્યાં પણ રોકાણ પહેલાં જ ઇન્ટરેસ્ટ મળવાની લાલચ એનાં મોંઢા પર છલકી રહી હતી.
બંનેની ફ્લાઇટની ટિકિટ અને ૨ અલગ અલગ રૂમના બુકિંગની વિગત હોસ્પિટલ મેનેજમેન્ટે ઈમેલ દ્વારા મોકલી આપી હતી. જોકે રૂમ તો એક જ વપરાવાનો હતો.
કોન્ફરન્સને બે અઠવાડિયાંની વાર હતી, મીનલ પોતાનાં પ્રેઝન્ટેશનની તૈયારી કરતાં પોતાનાં અનઓફિશ્યલ હનીમૂનની ખરીદીમાં વધારે વ્યસ્ત હતી.
પાર્ટી વેર, વન પીસની ખરીદી, ન્યુ હેર સ્ટાઇલ અને બ્યુટી પાર્લરનાં આંટાફેરામાં બે અઠવાડિયાં ક્યાં નીકળી ગયાં ખબર જ ના પડી.
‘એરબસ – એ 220 ઇસ બોર્ડીંગ’
‘કુર્શી કી પેટી બાંધકે…..’
‘આપકે ઇલેક્ટ્રોનીક ઉપકરણ…’
‘સામાન કક્ષ મેં યા આપકે સામનેવાલી ખુરશી….. ‘
‘ગલીયારો યા દરવાજે કે પાસ…’
‘આપત સ્થિતિ મેં….’
આવી અનેક સૂચનાઓ વચ્ચે આછા પાતળા અડપલાં અને મીઠ્ઠી મીઠ્ઠી વાતોની વચ્ચે બંને જણા એકમેકમાં મશગૂલ હતાં.  
ફ્લાઈટ તો ઉપડી અને થોડીક જ વારમાં મેમ સરના અવાજ સાથે ડીનર આપવાં માટે આખે આખું રસોડું ગરગડી પર આવી પહોંચ્યું.
અભિજીત પાસે એર હોસ્ટેસે આવીને પૂછ્યું, “સર, વેજ ઓર નોનવેજ”
“નોન વેજ” સાંભળતા જ મીનલે મોઢું બગાડ્યું.
“અરે બેબી, આ છેલ્લી જ વખત છે. પછી તારાં પપ્પાને પ્રોમીસ આપવાની જ છે ને!!’
“ઓકે, અભિજીત, ઇટ્સ લાસ્ટ ટાઈમ”
“વ્હોટ આર ધ ઓપશન્સ?” અભિજીતે એર હોસ્ટેસને પૂછ્યું.
“ચીકન કરી ઓર ફિશ કરી”
‘”ફિશ કરી, પ્લીઝ” વળી પાછું મીનલે મોઢું બગાડ્યું અને ફીક્કું હસીને અભિજીતને પરવાનગી આપી.
છેલ્લી વખત ઓફિશિયલી નોન વેજ ખાતો હોઈ અભિજીતે “ફિશ કરી” ધરાઈને આરોગી અને મીનલે પણ આલુ પરોઠાં અને દહીં ખાઈ અભિજીતના ખભા પર માથું ઢાળીને સૂઈ ગઈ.

સ્વર્ગ જેવાં દેશમાં નવાં સંબંધના ઉમંગ સાથે બંને જણા ઝુરીચથી વિયેના જવા રવાનાં થયાં.
હંમેશની માફક બંને જણાએ પોતાનું પ્રેઝન્ટેશન બખૂબી નિભાવ્યું. તાળીઓના ગડગડાટ સાથે બે દિવસની કોન્ફરન્સ પૂરી થઇ.
બાકીના દિવસો તેમણે ફાઈવ સ્ટાર હોટેલના બંધ કમરામાં જ ગાળ્યા.
રાતનાં ઉજાગરાં અને શારીરિક કસરતના કારણે બંનેના શરીર પર થાક વર્તાતો હતો પરંતુ એક સંબંધના સંતોષ પાછળ આ થાક છુપાઈ જતો હતો.
અભિજીતનને શરદી ખાંસી અને ગળું છોલાવાનું શરૂ થયું હતું. મીનલને પણ હળવો તાવ આવતો હતો અને હજી તો ભારત પાછા આવવાની અઢાર કલાકની મુસાફરી તો હતી જ.
લગ્ન પહેલાંની પોતાની યાદગાર યાત્રા પતાવીને બંને જણા પાછા ભારત આવવા રવાના થયા.
ઇન્ડિયા પાછા આવ્યાંને દસ બાર દિવસ વીતી ગયાં હતાં.
મીનલ સાથે સુવર્ણ દિવસોની ચર્ચા અને યાદગીરી તો બાજુ પર રહી અહીંયા તો અભિજીતને ‘અસહ્ય માથું દુખે છે’ અને ‘ગળું છોલાય છે’ ની ફરિયાદો વધતી જતી હતી. ડાબા હાથમાં અસહ્ય દુખાવો થતો હતો અને સેન્સેશન ઓછું થતું હોય તેવું પણ લાગતું હતું.
અભિજીતને લકવાની અસર લાગતાં મગજનો એમ.આર.આઈ. કરાવ્યો, તે પણ નોર્મલ આવ્યો. મીનલને પણ સમજાતું નહોતું કે અભિજીતની તબિયત અચાનક કેમ બગડી ગઈ.
લકવાની અસર હોવાનાં કારણે બે દિવસથી અભિજીતને ઓબ્સર્વેશન માટે હોસ્પિટલમાં જ રાખ્યો હતો.
મીનલ હવે ડૉક્ટરની જેમ નહીં પણ દર્દીના સગાવ્હાલાની જેમ અભિજીતની બાજુમાં બેઠી હતી. અભિજીતનો હાથ હાથમાં લઇ પોતાનાં એ અમૂલ્ય દિવસોને યાદ કરતી હતી. અભિજીતના ડાબા હાથના પલ્સ એનાં જમણાં હાથના પલ્સ કરતાં ઓછાં અને અસામાન્ય લાગ્યા. મીનલે અભિજીતની હાથને સપ્લાય કરતી લોહીની નળીઓની એંજિયોગ્રાફી કરાવી. એંજિયોગ્રાફી કરતાં જાણવાં મળ્યું કે ગળાની નીચેનાં ભાગમાં કોઈ ફોરેન બોડી છે, જે લોહી સપ્લાય કરતી નળીને કાપી રહ્યું છે જેના કારણે લોહીનો પ્રવાહ ઓછો થઇ રહ્યો છે. ઘણું મગજ કસ્યાં પછી એ ફોરેન બોડીનો આકાર જોતાં મીનલને ખબર પડી કે, “ઈટ ઇસ નથીંગ બટ અ ફિશ બોન.”
મીનલે પાછું ડૉક્ટરનું રૂપ ધારણ કર્યું અને અભિજીતને ઓપરેશન થિયેટરમાં લઇ જવા માટે ઓર્ડર કર્યો.

********

પ્રેઝન્ટેશનની લાસ્ટ સ્લાઈડમાં મીનલે કહ્યું, “હી ઇસ માય હસબંડ, હી ઇસ પ્રેઝન્ટ હીયર એટ ધ મોમેન્ટ, સીટિંગ નેક્સટ ટુ ઓનરેબલ મેયર મેડમ”.

જાપાન જેવાં દેશમાં, જ્યાં “સી ફૂડ” ખાવું સામાન્ય બાબત છે, ત્યાં આવા કેસના પ્રેઝન્ટેશન સાથે જ વિદેશી ડૉક્ટરો એ “ઇટ્સ અ યુનિક કેસ” કહીને બિરદાવ્યો.
ટોક્યોના મેયર મેડમે પણ ડૉ. મીનલ અને ડૉ. અભિજીતને પોતાનાં આવાસે ડિનર માટે આમંત્રણ આપ્યું.
મીનલે પણ આમંત્રણ સ્વીકાર્યું અને કહ્યું, “યસ મેડમ ઇટ્સ આર ઓનર!” 

અભિજીતે પણ વધુમાં ઉમેર્યું,“યસ મેડમ બટ નો ફિશ !!!”

HopeScope Stories Behind White Coat – 10 / Maulik Nagar “Vichar”

By : મૌલિક નાગર “વિચાર”

લીનાબેન તો હાથમાં ચેકલીસ્ટ લઇને બેગ ભરવામાં મશગુલ થઇ ગયાં હતાં.

‘જો બેટા, ખાવાપીવાની કોઈ પણ તકલીફ પડે, પૈસાની જરૂર પડે કે ગમે તે ઇમરજન્સી આવે, જરાક પણ મૂંઝાતો નહીં, અમને અહીંયા જાણ કરી દેજે, મેં મારા ત્યાંના બે-ત્રણ મિત્રોને કહી જ રાખ્યું છે, ક્યારેય હતાશ ના થતો, તકલીફ આવે તેમ જતી પણ રહે, મારા જીવનનો મંત્ર તું પણ આજે જીવનમાં ઉતારી લે “ઓલવેઝ બી પોઝિટિવ.”
‘અરે મમ્મી-પપ્પા તમે જરાક પણ ચિંતા ના કરો, ઉષ્મા તો છે મારી સાથે અને બધું કંપની જ પ્રોવાઈડ કરવાની છે, બસ તમે લોકો પણ ત્યાં આવવાની તૈયારી ચાલું કરી દેજો.’

ચિક…ચિક…ચિક…ચિક…ચકલીના અવાજવાળો દેશી ઘરનો દેશી બેલ વાગ્યો અને દરવાજો ઉઘાડતા જેમની રાહ જોવાતી હતી તે પાડોશી પ્રમોદભાઈ નજરે પડ્યાં.
‘લીનાબેન આ લો, ખાખરાનાં પાંચ પેકેટ, લિજ્જત પાપડનાં ત્રણ પેકેટ, મુખવાસ અને બીજો સૂકો નાસ્તો પણ છે.’
‘સોરી પ્રમોદભાઈ તમને કામ સોંપવું પડ્યું, આજે રાત્રે જ ભાવેશની અમેરીકાની ફ્લાઈટ છે અને બહું બધાં કામ બાકી છે.’
‘અરે લીનાભાભી પાડોશી એ પહેલો સગો…….તમ ત્યારે જરાક પણ……!’

લીનાબેન ટીફીન સર્વિસ ચલાવતા હતાં, રોજનાં ૧૫ માણસોનું ટિફિન એ એકલાં હાથે બનાવતાં હતાં અને રક્ષેશભાઈ નામું લખવાં જતાં હતાં. ભાવેશ એમનો એકનો એક દીકરો હતો.
મોજશોખ બાજુ પર મૂકીને તેઓ એ ભાવેશને ભણાવ્યો હતો. ઉછીના પૈસા લઈને એને ધામધૂમથી પરણાવ્યો અને ચારધામ યાત્રાની બચત પણ ભાવેશના હનીમૂન પાછળ ખર્ચી નાખી.
એ સમય એવો હતો કે અમેરિકા જવું એટલે પરગ્રહ પર જવા બરાબર હતું અને એક ગર્વની વાત પણ હતી, એટલે લીનાબેન અને રક્ષેશભાઈના ઘરે સવારથી જ સગાસંબંધીઓ મુલાકાતે આવતાં હતાં.
“કંઈ કામકાજ હોય તો અચૂક કહેજો રક્ષેશભાઈ!!!.”
“અમારી ગાડી છે, જો એરપોર્ટ જવું હોય તો લીનાભાભી!!!” જેવું કહેતા અનેક મહેમાનો મદદ માટે ઊમટી પડ્યાં હતાં.

સાંજ પડી, ૩૫-૪૦ જેટલાં સગાસંબંધીઓ સાથે આખોય સંઘ અમદાવાદ એરપોર્ટ પહોંચી ગયો. લીનાબેને ભાવેશનાં માથે વ્હાલભર્યું ચુંબન કરી ભાવેશ અને ઉષ્માને વિદાય આપી.

‘પપ્પા, અમે અહીંયા પહોંચી ગયા છીએ, કંપનીની ગાડી એરપોર્ટ લેવાં આવી હતી.’ ભાવેશે પહોંચતાની સાથે જ ઘરે ફોન કરી જણાવી દીધું કે પોતે સુખરૂપ પહોંચી ગયો છે.
રિસિવર હાથમાં આવવાની સાથે જ મમ્મી એ તો સવાલોની ગોળીબારી ચાલું કરી દીધી, ‘ક્યાં, કેવું, કેમ વિગેરે વિગેરે!!’
‘મમ્મી ચિંતા ના કરીશ, અત્યારે તો કંપની એ હોટેલ રહેવા આપી છે, પછી અમે કંપનીના એપાર્ટમેન્ટમાં શિફ્ટ થઇ જઈશું, તમારા લોકોની વિસા પ્રોસેસ પણ કંપની જ કરાવી આપવાની છે.’
‘સારું બેટા તું અમારી ચિંતા ના કરતો, બસ તારી નોકરીનું ધ્યાન રાખજે, ઉષ્મા અને છોકરાઓને અમારી યાદ આપજે.’ મમ્મી એ ફોન મુક્યો અને આંખમાંથી મમતા છલકાઈ ગઈ.

સમયે તો જાણે મેરેથોનમાં ભાગ લીધો હોય.
વર્ષો વીતવા લાગ્યાં, બ્રેડ બટરના દેશમાં તો ભાવેશ પાસે ઘી કેળાં હતાં.
પોતાના પર્સનલ સ્વિમિંગ પુલવાળો વિલા, માથાદીઠ ગાડીઓ, નોકરચાકર વિગેરે વિગેરે….
વર્ષો વીતી ગયાં હતાં અને ગમે તેટલાં પૈસા હોવા છતાં પણ એ એક પણ વખત મમ્મી-પપ્પાને અમેરિકા બોલાવી શક્યો ન હતો.
ક્યારેક એને છોકરાઓની પરીક્ષાઓ નડતી, ક્યારેક બહું ઠંડી હોવાથી તમે આવશો તો માંદા પડશો જેવાં બહાનાં નડતા અને ક્યારેક ટિકિટના અને ડોલરનાં ભાવ ઘટે એટલે તરત ટિકિટ બુક કરાવી દઈએ એવું આશ્વાશન મળતું.
હવે તો લીનાબેન અને રક્ષેશભાઈએ પણ અમેરિકા જવાનો વિચાર માંડી વાળ્યો હતો.
જોતજોતામાં કોરોના નામની વૈશ્વીક બીમારી એ વિશ્વના એકેએક દેશમાં કહેર વર્તાવવાનું ચાલું કરી દીધું.
લીનાબેન તો રોજ સવારે ભાવેશ, ઉષ્મા અને પૌત્રોના ખબર અંતર પૂછી લેતી પણ સામેથી “તમે લોકો સાચવજો પાછા” જેવો બેદરકારી ભર્યો પ્રેમ મળતો.

છેલ્લા એકાદ અઠવાડિયાથી રક્ષેશભાઈને તાવ ઉતરતો જ ન હતો, બે ત્રણ વખત તેઓ કોરોના ટેસ્ટિંગ ટેન્ટમાં વિનામુલ્યે ટેસ્ટ કરાવવા ગયાં હતાં પણ ત્યાંથી તેમને સામાન્ય તાવ છે તેવું કહીને ટેસ્ટ કરવામાં આવતો ન હતો.
ભાવેશ પણ સામાન્ય તાવ છે મમ્મી, થઇ જશે સારું, આ તો સીઝન બદલાય એટલે પપ્પાને આવું થતું જ હોય છે જેવાં અનેક સામાન્ય કારણો જણાવી ફોન મૂકી દેતો.
રક્ષેશભાઈને બ્લડ પ્રેશર અને ડાયાબિટીસ હોઈ એમની તબિયત વધારે બગડવા લાગી હતી.
લીનાબેનની ઘભરામણ ધીરે ધીરે વધતાં તેમણે ભાવેશને અડધી રાત્રે ફોન કર્યો, ઉત્તરમાં ભાવેશે કહ્યું કે, ’ચિંતા ના કર, મારો ફ્રેન્ડ નિશાંત છે ને એની બહેન ધરતી ત્યાં ઇન્ડિયામાં ડૉક્ટર છે એને હમણાં વાત કરું છું.’

‘દીદી, હું ભાવેશ, નિશાંતનો ફ્રેન્ડ’, આજે લાગ્યું કે ભાવેશે થોડી દરકાર રાખી છે.
ભાઈના મોઢે ભાવેશનું નામ અને લક્ષણ બંને સાંભળ્યા હતાં. “એકના ચાર અડધાં”
કંઈ કામ હશે એટલે અમેરિકાથી મેસેજ કર્યો હશે એવું વિચારી ધરતીએ પણ ઉત્તર આપ્યો.
‘દીદી, આમ તો સામાન્ય તાવ જ લાગે છે, પણ તમે મમ્મી જોડે વાત કરી લેજો ને, વગર કામની ચિંતા કરે છે.’
‘ડોન્ટ વરી આઈ વીલ ટોક ટુ અંકલ-આંટી, પણ ભાવેશ, અમે ડૉક્ટર્સ એક ખાંસીને પણ ક્યારેય સામાન્ય નથી ગણતા’ આવા સજ્જડ મેસેજ સાથે ધરતીએ કોઈ પણ પરિસ્થિતિને સામાન્ય ન ગણવી એવો સંકેત આપ્યો.

ડૉ ધરતીએ લીનાઆંટી સાથે ફોન પર વાત કરી. બંનેના કોરોના ટેસ્ટ કરાવ્યાં
સદ્ભાગ્યે લીનાઆંટીનો રિપોર્ટ તો નેગેટિવે આવ્યો પણ રક્ષેશ અંકલ પોઝિટિવ આવ્યાં.
શહેરમાં કોરોનાનાં અનેક કેસ વધી ગયાં હતા, એક પણ હોસ્પિટલમાં દાખલ થવાં માટે બેડ મળતાં ન હતાં.
ધરતીએ ભાવેશને અમેરીકા ફોન કરીને જણાવ્યું કે, ’અંકલને કોરોના પોઝિટિવ છે, એમને તાત્કાલિક દાખલ કરવાં પડશે.’
ભાવેશે કહ્યું, ‘દીદી, તમને જેમ ઠીક લાગે તેમ કરજો.’
‘સરકારી હોસ્પિટલમાં બેડ મળવો તો મુશ્કેલ હતો, ખાનગી હોસ્પિટલમાં જ દાખલ કરવાં પડશે’ ધરતી વહેતાં જતાં સમયનો અણસાર જાણતી હતી.
‘દીદી, જો બચવાની શક્યતા ના હોય તો ખાનગી હોસ્પિટલમાં દાખલ કરવાનો કોઈ મતલબ નથી, જે કંઈ હોય તે તમે મમ્મી સાથે ચર્ચા કરી લેજો.’
બાય કીધું ના કીધું અને ભાવેશે ફોન પટકી દીધો.

લીનાઆંટી એ તો ધરતીને છુટ્ટી દોર આપી દીધી હતી, કે ‘બેટા તું જેમ કહીશ એમ કરીશું, બસ એનાં પપ્પાને બચાવી લો’
ધરતીએ મોબાઈલ ફોનની ફોનબુક ફરાવવાં લાગી, જેટલાં પણ જાણીતાં ડૉક્ટર કે હોસ્પિટલવાળા હતાં બધાંને ફોન કરીને પૂછી જોયું. ખાનગી કે સરકારી હોસ્પિટલમાં ક્યાંક પણ એકાદ બેડ મળે તો રક્ષેશઅંકલની ટ્રીટમેન્ટ ચાલુ થઇ જાય.એમનું ઓક્સીજન લેવલ ઘટતું જતું હતું, એમની તબિયત હવે ધીરે ધીરે ગંભીર થતી હતી.
પોતાનાં સગા કાકાને દાખલ કરવાનાં છે એમ કહીને મહામહેનતે એક પ્રતિષ્ઠિત ડૉક્ટરની ભલામણથી રક્ષેશઅંકલ માટે એક ખાનગી હોસ્પિટલમાં બેડની વ્યવસ્થા થઇ ગઈ.
‘હેલ્લો આંટી, ધરતી બોલું છું, ચિંતા ના કરતાં ખાનગી હોસ્પિટલમાં અંકલ માટે એક બેડની વ્યવસ્થા થઇ ગઈ છે’ હાશકારો અનુભવતાં ધરતી એક જ શ્વાસે બોલી ગઈ.
‘બેટા, અમે તો આણંદ પહોંચવા આવ્યાં છીએ, અહીંની સરકારી હોસ્પિટલમાં બેડ ખાલી હતો એટલે અમે ૧૦૮માં અહીંયા આવી ગયાં. હું અને તારાં કાકા એક જ એમ્બ્યુલન્સમાં આવ્યાં છીએ અને અમારાં પાડોશી પ્રમોદભાઈ બીજી ગાડીમાં આવે છે. કંઈ બીજું કામ હશે તો તને જણાવીશું.’
ધરતીની મહેનત તો પાણીમાં ગઈ પણ એને માઠું ન લાગ્યું, આટલાં વર્ષોના અનુભવો બાદ લોકોના આવાં સ્વભાવથી એ પરિચિત થઇ ગઈ હતી.
ધરતી તો એનાં કામમાં વ્યસ્ત થઇ ગઈ, થોડાં કલાકો બાદ લીનાઆંટીના ફોન પરથી જ પાડોશી પ્રમોદભાઈનો ફોન આવ્યો. બેટા અહીંયા ૭-૮ કલાક થયાં અને હજી અમને બહાર જ ઊભા રાખ્યા છે, કહે છે કે એમનાં બ્લડ રિપોર્ટ્સ આવશે પછી જ એમને દાખલ કરીશું અને બ્લડ રિપોર્ટ આવતાં હજી બીજાં ૧૨ કલાક જેવું તો થશે જ.
ધરતીએ પ્રમોદ અંકલને કહ્યું, “ચિંતા ના કરો અંકલ, હું ભાવેશને વાત કરું છું અને બની શકે તો ત્યાંના કોઈ ડૉક્ટર સાથે મારી વાત કરાવજો.’
ફોન તો ચાલું જ હતો ત્યાં પાછળ એક વૉટ્સએપ મેસેજ આવ્યો. ચાલું ફોને જ ધરતીએ મેસેજ ચેક કર્યો.
લીનાઆંટીના મોબાઈલ પરથી જ પ્રમોદભાઈ દ્વારા મોકલાયેલો એક સ્નેપશોટ હતો.



સ્નેપશોટ જોતાંની સાથે જ ધરતી એ ઉત્તર આપ્યો, “નો પ્રોબ્લેમ અંકલ કંઈ કામ હોય તો કહેજો, આઈ એમ યુઝડ ટુ વિથ ધીસ, આઈ એમ સ્ટીલ પોઝિટિવ”