Vicharyatra : 11 Maulik Nagar “Vichar”

ઘણાં લોકો પળને જીવે છે,
ઘણાં લોકો પળને માત્ર માણે છે,
પણ, હું પળને જીવીને માણું છું. – મૌલિક વિચાર.

“હૅપી બર્થ ડે” કેટલું સુંદર વાક્ય છે. જેની પણ વર્ષગાંઠ હોય એને આ “હૅપી બર્થ ડે” કહેવામાં આવે તો કેટલો હરખાઈ જાય! સરસ જ છે ને! નો ઑફેન્સ! પણ જે વ્યક્તિને આ શબ્દથી બહું ઝાઝી ફરક ન પડે એ માણસ દુનિયાનો અત્યંત સુખી અને ખુશ માણસ હોય.
એનું કારણ ખબર છે? કેમકે, તેના માટે દરેકે દરેક દિવસ હૅપી જ હોય. એ હૅપી દિવસ નહીં પણ હૅપી દિવસો જીવવા ટેવાયેલો હોય. એનાં માટે “હૅપી બર્થ ડે”ની શુભેચ્છાઓ સામાન્ય જ લાગે કેમકે દરેક દિવસ એનાં માટે ખાસ હોય.
૩૬૪ દિવસ માત્ર જીવવા ખાતર જીવતા જીવો પણ ભરપૂર છે. જીવન માત્ર જીવી નાખવું, ક્યાંતો જીવી જવું એ અભિગમ તો આ ધરતી માટે શ્રાપ છે. પણ જીવન જીવીને માણવું એ તો આ સૃષ્ટિ માટે વરદાન છે. માત્ર જીવન જીવવાવાળો જીવ પણ નક્કામો અને માત્ર માણવાવાળો જીવ પણ નક્કામો.
માત્ર જીવવાવાળો જીવ ઘર, સોસાયટી, સમાજ, દેશ..માં માત્ર માયૂસી અને માનસિક માંદગી જ ફેલાવશે. તેનાથી પ્રત્યક્ષ કોઈ નુકશાન નહીં હોય પરંતુ પરોક્ષ રીતે તે આજુબાજુનું વાતાવરણ મંદ કરી નાખશે. અને માત્ર માણવાવાળો જીવ હશે તે તો “ફલાયિંગ ઈન ધ એર” મોડમાં જ હશે. તેને તે પોતે કરે તે બધું સાચું જ લાગતું હશે. તેના દિવસની શરૂઆત કીટલીથી અને અંત બાટલીથી થતો હશે. અતિશયોક્તિ તે તેનો સ્વભાવ હશે. આવાં માણવાવાળા જીવને લીધે તેની નિકટનું વાતાવરણ રંગબેરંગી તો હશે પરંતુ વિકટ અને ડામાડોળ પણ તેટલું જ હશે!
ખેર, આપણે તો બધાં જ જીવીને માણવાવાળા લોકો છીએ. જે વ્યક્તિ જીવન જીવતા જીવતા માણી શકે તે આ સમાજ અને સરાઉન્ડિંગની અમૂલ્ય મૂડી છે. તે આવનારી પેઢીને જીવન કઈ રીતે જીવવું તેનું ઉદાહરણ બનીને પારદર્શક સંદેશ આપે છે. આવી વ્યક્તિ પોતાની જીવન જીવવાની કળા થકી સમાજને કિંમતી મોરલ વૅલ્યુઝ આપીને જાય છે.
આવું વ્યક્તિત્વ એવું ઉદાહરણ બનીને નિખરે છે કે જીવનમાં ચારિત્ર્ય અને સદ્ગુણોથી જ સાચું બ્લિસફુલ જીવન જીવાય છે.
હું નાનો હતો ત્યારે ખૂબ ધમાલી હતો. સંયુક્ત કુટુંબમાં અમે રહેતા હતાં. જયારે પણ હું સ્કૂલેથી આવું એટલે મારે “ચા પીવી છે, ભૂખ લાગી છે…” જેવી નાદાન બૂમો પાડતો. ટી.વીમાં એમ.ટી.વી પર પોપ સોંગના ધમપછાડા ચાલુ થઇ જતાં. ત્યારે મારાં કાકી મજાકમાં એક કહેવત કહેતાં કે “આ આવ્યો એટલે જણાયો..” બસ, એ જ આશીર્વાદ સાથે જીવન જીવવું છે કે હું જઈશ તો પણ લોકોને જણાશે..

  • મૌલિક વિચાર

Vicharyatra : 8 Maulik Nagar “Vichar”

લખાણ એટલે વિચારોથી અને વિચારોની લથબથ ખાણ.

લાઈક, શેર, ફૉલો અને સબસ્ક્રાઇબ આ ચારેય ભાઈઓ માણસની સાચી ઓળખના ડાઘુઓ જેવાં છે… આપણા વિચારોને ક્યાંય સ્મશાનમાં મોકલી દે. ખબર જ ન પડે. અહીંયા મારો મુદ્દો વિશિષ્ટપણે લખાણ માટે છે. કવિની કવિતાની કાયાનો દારોમદાર હવે આ લાઈક અને વ્યુવ્સના નંબરને આધીન છે. જ્યાં સુધી વિચારો થકી મનની સપાટીએ ના લખાય ત્યાં સુધી સાચું લખાણ બહાર નથી આવતું. લખાણ એટલે વિચારોથી અને વિચારોની લથબથ ખાણ.

પ્રકાશિત થયેલા લેખકો જ લખી શકે એવું નથી. મારા જેવાં નવ-શિખ્યાં પણ પોતાનાં વિચારોને માંજીને ભાષાનું ભાણું મહેકાવી શકે. પણ લાઈક, વ્યુવ્સના ચક્કરમાં લખાણમાંથી ઊંડાણ જતું રહ્યું છે. લોકો લખતા ડરે છે. હાલમાં જ બનેલ એક પ્રસંગ કહું.
મારાં એક સંગીતકાર મિત્રને એક ગીત લખીને આપવાનું હતું. એને એનો ભાવ ખૂબ ગમ્યો. શબ્દો, લય, ઉચ્ચાર બધાયમાં ઠાઠમાઠ હતો છતાંય એટલાં બધાં ફેરફાર કરાવ્યાં કે એ ગીતના વિચારો જ વિકૃત થઇ ગયાં. ગુજરાતી ગીતના મથાળા નીચે અઢળક અંગ્રેજી શબ્દો ભરવા પડ્યાં. અંતે મારાથી રહેવાયું નહીં. મેં એને પૂછ્યું કે “ભાઈ, પહેલાં લખેલ શબ્દોમાં તને શી સમસ્યા નડી?”
તેણે ઉત્તર આપ્યો કે “સર, શબ્દો થોડાં દેશી લાગતા’તા.” હવે મારે એને કહેવાની જરૂર ન પડી કે “ભાઈ, દેશી માણસ પાસે લખાવે તો શબ્દો દેશી જ રહેવાના.” આ પ્રસંગ પછી હવે મારો પણ આત્મા અને મારાં લખાણનો વિશ્વાસ ડગમગી ગયો. આખરે મારે એ મિત્રને કહેવું પડ્યું કે ભાઈ અડધો-અડઘ શબ્દો તો તે જ લખાવ્યાં છે. માટે હવે આ ગીતના ગીતકાર તરીકે મારાં નામની કોઈ જરૂર નથી. મારાં આ અભિગમે મારામાં પાછો આત્મવિશ્વાસ પૂર્યો. હાશ!! હું તો આ લાઈક સબસ્ક્રાઇબઅને એવોર્ડની હરીફાઈમાં નથી!

મારા મતે તો આપણી આંખને આપણું લખાણ ગમે એટલે ઉત્તમ.. આપણું જ લખાણ આપણને ફરીફરીને વાંચવાની ઈચ્છા થાય એટલે આપણો લેખ, કવિતા કે મૌલિક વિચારો સફળ.
મારું માનવું છે કે લખાણ કોઈ દિવસ સાચું કે ખોટું નથી હોતું. એવું બને કે થોડું નબળું હોઈ શકે.
અર્થ સાચો એટલે લખાણ પણ સચવાઈ જાય.
જોડણી કે વ્યાકરણની ભૂલ તો થાય ક્યારેક. એમાં લખતા ડરાય થોડી! કેમ આપણી સ્લિપ ઑફ ટંગ નથી થતી?

કાગળનું લખાણ તો માત્ર આકૃતિ છે…જે સદ્ધર છે એ તો એના વિચારો છે.. કોઈ વ્યક્તિ આજકાલનો આવેલો લેખક નથી હોતો. એ તો જન્મજાતનો લેખક છે…જન્મ્યો ત્યારથી એની માનસસપાટી ઉપર અનેક લેખો લખ્યાં જ કરે છે. એની સ્મૃતિમાં અનેક કવિતાઓ સમાયેલી હોય છે. એટલી બધી સ્મૃતિઓ એનાં નજરે લખાયેલી હોય છે…કાગળ પર કલમથી લખેલ કક્કો એ તો બધું મિથ્યા છે..વ્યક્ત કરી શકે એ જ સાચો લેખક.

મારાં અનુભવથી કહી શકું કે,
જો તમે ચાલી શકો, તો તમે નૃત્ય પણ કરી શકો.
જો તમે બોલી શકો, તો તમે ગાઈ પણ શકો.
અને જો તમે ફળદ્રુપ વિચારી શકો, તો તમે લખી પણ શકો

– મૌલિક “વિચાર”