૩૮ – કવિતા શબ્દોની સરિતા- રાજુલ કૌશિક

દૂરથી ઉડી આવતાં પંખીઓના ટોળાં,

ફફડાવી પાંખો કરતા યાદોના મેળા,

ચાંચોથી ખોતરતા મનનાં સૌ જાળાં,

જાળેથી ખરતા જૂના તાણાવાણા……

કેટલાક સંબંધો એવા છે જે દૂર રહીને પણ અકબંધ, જેવા હતા એવા જ સચાવાયેલા રહે છે જેને સમય કે સંજોગો પણ અસર નથી કરતા.

એક સમય હતો જ્યારે પરદેશ વસવાની વાત તો દૂર એ તરફ જવાની વાત વિચારોમાં સુધ્ધા નહોતી પણ વતનમાં ય જો ક્યાંક, થોડાક દિવસ માટે પણ જો શહેર બહાર જવાનું થયું હોય તો એ દૂરી પણ લાંબી જ લાગતી કારણકે એ સમયે ટેલિકમ્યુનિકૅશન જેવી સુવિધાઓ પણ ઝાઝી સરળ નહોતી. આજના જેવી સગવડની તો વાત દૂર એક શહેરથી બીજા શહેર ફોન કરવાનું પણ ક્યાં સહેલું હતું? એટલે પછી જેટલા સમય સુધી દૂર રહ્યા હોઈએ એટલા દિવસોની પળે પળનો હિસાબ માંડવાની પણ મઝા જ આવતી. અનહદ યાદોની અપાર વાતો પણ કેટલાય દિવસો સુધી ચાલ્યા કરતી. ચોકલેટની માફક એની મીઠાશ ચગળ્યા કરવાની ય એક મઝા હતી.

જ્યારે આજે તો કોઈપણ વાત કહેવા માટે કદાચ એક ક્ષણની પણ રાહ જોવાની જરૂર નથી રહેતી. નાનકડા સ્માર્ટ ફોનની કમાલે તો વાત  કરનાર અને સાંભળનાર વ્યક્તિને સાવ નજીક- જાણે સન્મુખ લાવીને મુકી દીધા છે અને કદાચ એટલે જ પહેલાં જેટલી દૂરી લાગતી જ નથી તો લાંબા સમયથી ના મળ્યાનો વસવસો ય ક્યાં રહેવાનો?

અને તેમ છતાંય એ દિવસે લાગ્યું કે રૂબરૂ મળવાની એક મઝા તો છે જ. કેટલાક સંબંધ એવા ય  હોય છે જેને ફરી એકવાર જીવી લેવાની મઝા તો છે જ અને એમાં ય એ સંબંધ કે જે નાનપણથી સાથે જ ઊછરેલો છે.

આપણી આસપાસ, આપણી સાથે, આપણી પાસે બધું જ છે જે આપણે વિચાર્યું છે. ક્યાંય કશાની ખોટ, કોઈ કમી નથી અને તેમ છતાં કોઈ વ્યક્તિ આવીને આપણા એ ભર્યા ભર્યા ઘરને, ભર્યા ભર્યા મનને વધુ સભર કરી દે છે. જીવનની ઘટમાળ લગભગ જેવી વિચારી છે લગભગ એવી જ રીતે ચાલ્યા પણ કરે છે અને એ ઘટમાળમાં આવીને ઓચિંતુ કોઈ ગોઠવાઈ જાય છે. એકધારા નીચેથી ઉપર ફરતા ચકડોળમાં બેઠેલી વ્યક્તિઓની વચ્ચે આવીને હળવેકથી કોઈ ગોઠવાઈ જાય છે તેમ છતાં એ ચકડોળની ગતિમાં ક્યાંય કશી ક્ષતિ ય નથી ઊભી થતી અને એ ચકડોળ એમ જ એની રફતારે નીચેથી ઉપર ફર્યા કરે છે પણ એ ઉપર ગયેલા ચકડોળમાંથી આજ સુધી દેખાતું દ્રશ્ય જરા જુદુ ભાસે છે. એ દ્રશ્યમાં ઉમેરાય છે કેટલાક વહી ગયેલા વર્ષોની યાદો.

એક જ તાકામાંથી જ બનેલા એક સરખા ફ્રોક પહેરીને બેઠેલું બાળપણ એ દ્રશ્યમાં ઉમેરાય છે. દિવાળીમાં મળેલી બોણીમાંથી એક સરખા પડતા ભાગનો રાજીપો એમાં ઉમેરાય છે, ઘરના ઓટલે બેસીને ફોડેલા ફટકડાઓના અવાજ, શિયાળાના કૂણા તડકામાં તેલની માલિશનો ગરમાવો, હોળીમાં ઉડાડેલા ગુલાલનો રંગ અને કેસૂડાના પાણીની ઠંડક ઉમેરાય છે. સાઈકલ પર થેલામાં લઈને આવતા પેથાભાઈની એ નાનખટાઈની તાજી સોડમ ઉમેરાય છે, ઘોળીને ખાધેલી કેરીઓનો સ્વાદ ઉમેરાય છે અને પેલા અત્તરીયાની નાનકડી પેટીમાંથી હાથ પર લગાવેલા કેવડાના અત્તરના ટીપાની સુગંધ પણ શ્વાસમાં ઉમેરાઈ જાય છે. કેરમમાં કાળી -ધોળી કુકરીઓની વચ્ચે પેલી ઘેરા ગુલાબી રંગની રાણીનો ઠાઠ દેખાય છે તો નેપોલિયન બોનાપાર્ટમાં જીતવાની જીદ દેખાય છે પણ સાથે સાથે રમતા પડ્યા-આખડ્યાના ઉઝરડા કે સોળ આજે ભૂલાઈ જાય છે.

ઘણા વર્ષો પહેલા બનેલી એ ઘટનાઓ પાછળનો સમય સરી જાય છે અને એમાંથી એક તાજી હવાની લહેરખી મનને તાજી કરી જાય છે. આપણો માળો તો બરાબર જ ગોઠવાયેલો છે પણ એ માળામાં દૂરથી આવીને એક પંખી ગોઠવાઈ જાય છે અને એની પાંખોનો ફફડાટ આપણી આસપાસના વર્તમાનની સાથે ગૂંથાયેલી રફતારને જરાય ડહોળ્યા વગર જરા અલગ દિશાએ વહેતી કરી દે છે. રોજે જ ઊગતી હોય એ જ સવાર છે અને એવી જ આથમતી સાંજ છે પણ એ સવાર અને સાંજના રંગોમાં એક જુદો ભૂતકાળમાં રંગાયેલો રંગ દેખાય છે. ઘરમાં ઉમેરાયેલી વ્યક્તિની હાજરી જાણે કાયમની હોય એમ જ સરળતાથી સ્વીકારાઈ જાય છે. નથી ક્યાંય કોઈને અડતું કે નથી ક્યાંય કોઈને નડતું.

દૂરથી ઉડીને આવેલા એ પંખી  સાથે એનાથી ય દૂરની, વર્ષો પહેલાની યાદોનો એક રંગબેરંગી મેળો ભરાઈ જાય છે પણ આ મેળામાં કોઈ કોલાહલ નથી. જાણીએ છીએ આ યાયાવર પંખી એનો સમય થતાં ઉડીને એના દેશ જવાનું જ છે અને માટે જ જેટલી ક્ષણો મળી છે એ માણી લેવી છે. મનગમતી ચોકલેટની મીઠાશને ચગળ્યા કરવાનો આનંદ લઈ લેવો છે. જૂની યાદોના તાણાવાણાને ફરી એકવાર કસીને બાંધી લેવા છે.

આ એક એવો સંબંધ છે જેના તાણાવાણા અત્યંત નાજુક છે છતાં ય રેશમના કીડાનું જતન કરતા કોશેટા કરતાં ય મજબૂત છે અને કોશેટામાં આ એક એકલો જ જીવ ક્યાં છે ? એમાં તો છે આપણા ય જન્મની સાથે જન્મેલા અને જોડાયેલા લાગણીના સંબંધો ………

કાવ્ય પંક્તિ – દેવિકા ધ્રુવ

Rajul Kaushik
http://www.rajul54.wordpress.com

4 thoughts on “૩૮ – કવિતા શબ્દોની સરિતા- રાજુલ કૌશિક

  1. માઈલો દૂર હોય પણ અનોખી લાગણીથી તરબતર આ સંબંધો દિલમાં જ ઘરબાએલ હોય છે .એમાં વળી ફેસટાઈમ અને
    વોટ્સઅપ જેવી સગવડો મળી પછી જોઈએ શું???

    Liked by 1 person

  2. Reblogged this on રાજુલનું મનોજગત and commented:

    દૂરથી ઉડી આવતાં પંખીઓના ટોળાં,

    ફફડાવી પાંખો કરતા યાદોના મેળા,

    ચાંચોથી ખોતરતા મનનાં સૌ જાળાં,

    જાળેથી ખરતા જૂના તાણાવાણા……

    કેટલાક સંબંધો એવા છે જે દૂર રહીને પણ અકબંધ, જેવા હતા એવા જ સચાવાયેલા રહે છે જેને સમય કે સંજોગો પણ અસર નથી કરતા.

    Like

  3. Very nice ! And in Today’s busy lifestyle , we are doing reunions ! અને એનીયે મઝા છે ,હોં! બધાં કોઈ એક સ્થળે હળેમળે અને પોતપોતાને ગામ એ યાદો લઈને જાય … બસ , પછી આખું વર્ષ ફરી એની રાહ જોવામાં જતું રહે ….

    Liked by 1 person

  4. Thank you, Rajulbahen.
    કાવ્યપંક્તિના તાણાવાણા સરસ ગૂંથાયા છે.
    સંબંધોની અને એની યાદોની જેમ….

    Like

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google photo

You are commenting using your Google account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s